เครื่องพ่นหมอกควันกับนโยบาย "ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย" ของนายก อบต.: ผสาน 3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค เข้ากับการพ่นหมอกควันตามหลักวิชาการ ให้ได้ผลจริงและตรวจสอบได้
Last updated: 24 ก.ย. 2569 | 8 จำนวนผู้เข้าชม |
เครื่องพ่นหมอกควันกับนโยบาย "ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย" ของนายก อบต.: ผสาน 3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค เข้ากับการพ่นหมอกควันตามหลักวิชาการ ให้ได้ผลจริงและตรวจสอบได้
นโยบายที่ดีต้องจับต้องได้ ประชาชนเห็นผล และทีมงานทำได้จริง บทความนี้เขียนให้นายก อบต. อ่านจบได้ในไม่กี่นาที และส่งต่อให้ปลัดกับนักวิชาการสาธารณสุขใช้งานต่อได้ทันที ตั้งแต่การประกาศนโยบาย การขับเคลื่อน 3 เก็บ ไปจนถึงการเลือกเครื่องพ่นยุงที่เหมาะกับตำบล
สรุปสำหรับผู้บริหาร (อ่าน 1 นาที)
- ปัญหา: ไข้เลือดออกกลับมาทุกฤดูฝน เพราะแหล่งลูกน้ำยุงลายยังอยู่ในบ้านทุกหลัง และเมื่อมีผู้ป่วย การพ่นยุงมักช้าหรือไม่ถูกวิธี
- ทางออก: ประกาศนโยบาย "ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย" ที่มีสองขาเดินพร้อมกัน ขาแรกคือ 3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค ทำทุกสัปดาห์ ขาที่สองคือการพ่นหมอกควันตามหลักวิชาการเมื่อมีผู้ป่วยหรือช่วงเสี่ยง
- ทำไมต้องมีเครื่องของตัวเอง: การพ่นต้องทันเวลา การรอยืมเครื่องทำให้เสียจังหวะควบคุมโรค เครื่องพ่นหมอกควัน AIROFOG AT35 เป็นสแตนเลส 100% น้ำหนักเบา ใช้ได้ทั้งสารเคมีสูตรน้ำและสูตรน้ำมัน และมีการรับรองจากเยอรมนีและสหราชอาณาจักร
- ผลที่ผู้บริหารได้: ประชาชนเห็นการทำงานที่เป็นระบบ เรื่องร้องเรียนลดลง ใช้งบอย่างมีเหตุผล และเอกสารจัดซื้อจัดจ้างพร้อมรับการตรวจสอบ
- ขั้นต่อไป: ขอใบเสนอราคาและสเปก ขอสาธิตและอบรม แล้วตั้งงบครุภัณฑ์ตามระเบียบ โทร 065-556-6294 หรือ LINE @whd268
เช้าวันจันทร์ที่ข้อความในเพจตำบลทำให้นายกต้องคิดใหม่
(ตัวอย่างสถานการณ์) นายกสมเกียรติเป็นนายกองค์การบริหารส่วนตำบลแห่งหนึ่งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ตำบลของเขามีสิบสองหมู่บ้าน บ้านส่วนใหญ่มีโอ่งน้ำฝนหลังบ้าน มีสวนผลไม้เล็ก ๆ และมีโรงเรียนประถมสองแห่ง เช้าวันจันทร์ต้นเดือนกรกฎาคม เขาเปิดโทรศัพท์แล้วพบข้อความยาวในกลุ่มไลน์ของหมู่ 7 แม่ของเด็กหญิงชั้น ป.4 เขียนว่าลูกนอนโรงพยาบาลด้วยไข้เลือดออกมาสามวันแล้ว และถามว่า "อบต. ทำอะไรอยู่ ทำไมยังไม่มีใครมาพ่นยุงเลย"
นายกสมเกียรติโทรหาปลัดทันที ปลัดตอบว่าทีมสาธารณสุขทราบเรื่องตั้งแต่วันศุกร์ แต่เครื่องพ่นหมอกควันเก่าของ อบต. สตาร์ตไม่ติดมาตั้งแต่ปีก่อน ต้องประสานยืมเครื่องจากหน่วยงานอื่น ซึ่งยังติดภารกิจอยู่อีกตำบลหนึ่ง กว่าจะได้เครื่องมาก็น่าจะเป็นวันพุธ ขณะเดียวกัน อสม. ที่ลงสำรวจลูกน้ำในหมู่ 7 รายงานว่าพบลูกน้ำในโอ่งที่ไม่มีฝาปิด ในจานรองกระถางต้นไม้ และในยางรถยนต์เก่าหลังบ้านหลายหลัง
คืนนั้นนายกสมเกียรตินั่งทบทวนกับตัวเองว่า ทุกปีตำบลของเขาจัดกิจกรรมรณรงค์ ทุกปีมีป้ายไวนิล "3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค" ติดหน้าที่ทำการ แต่ทุกปีก็ยังมีเด็กป่วย สิ่งที่ขาดหายไปไม่ใช่ความตั้งใจ แต่เป็น "ระบบ" ที่ทำให้การกำจัดลูกน้ำเกิดขึ้นทุกสัปดาห์จริง และทำให้การพ่นยุงเกิดขึ้นทันทีเมื่อมีผู้ป่วย โดยไม่ต้องรอใคร
จากคืนนั้น เขาตัดสินใจว่าจะประกาศนโยบาย "ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย" เป็นนโยบายหลักด้านสาธารณสุขของสมัยนี้ และจะทำให้เป็นนโยบายที่วัดผลได้ ไม่ใช่แค่คำขวัญบนป้าย บทความนี้คือแผนที่ผู้บริหารท้องถิ่นทุกคนสามารถหยิบไปปรับใช้กับตำบลของตัวเองได้
ความเจ็บปวดที่ผู้บริหารท้องถิ่นเจอทุกฤดูฝน
1. สุขภาพของประชาชน โดยเฉพาะเด็กและผู้สูงอายุ
ยุงลายเป็นพาหะของสามโรคสำคัญ ได้แก่ ไข้เลือดออก ชิคุนกุนยา และโรคติดเชื้อไวรัสซิกา ไข้เลือดออกเริ่มจากไข้สูงลอยหลายวัน ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ บางรายมีจุดเลือดออกตามผิวหนัง และช่วงที่ไข้เริ่มลดอาจเป็นช่วงที่อันตรายที่สุด เพราะผู้ป่วยบางรายเข้าสู่ภาวะช็อกได้ ชิคุนกุนยาทำให้ปวดข้ออย่างรุนแรง บางคนปวดข้อต่อเนื่องหลายสัปดาห์จนทำงานในไร่ในสวนไม่ได้ ส่วนซิกามีความเสี่ยงต่อทารกในครรภ์เมื่อหญิงตั้งครรภ์ติดเชื้อ กลุ่มที่ต้องห่วงเป็นพิเศษคือเด็กวัยเรียน ผู้สูงอายุ ผู้มีโรคประจำตัว และหญิงตั้งครรภ์ ซึ่งเป็นประชากรกลุ่มใหญ่ในตำบลชนบท
2. เงินและงบประมาณ
เมื่อโรคระบาด ค่าใช้จ่ายไม่ได้จบที่ค่ารักษาพยาบาล ครอบครัวต้องหยุดงานเพื่อเฝ้าลูก รายได้หายไปหลายวัน ฝั่ง อบต. เองต้องใช้งบฉุกเฉินซื้อสารเคมี ค่าน้ำมัน ค่าตอบแทนนอกเวลา และบางครั้งต้องจ้างเหมาบริการพ่นยุงในราคาที่ต่อรองไม่ได้เพราะเร่งด่วน การใช้เงินแบบ "ดับไฟ" ทุกปีแบบนี้ ทำให้งบที่ควรนำไปพัฒนาด้านอื่นถูกกันออกไปโดยไม่ได้วางแผน
3. ภาพลักษณ์และความเชื่อมั่นของประชาชน
ประชาชนไม่ได้ตัดสินผู้บริหารจากจำนวนป้ายรณรงค์ แต่ตัดสินจากสิ่งที่เห็นในวันที่ลูกหลานป่วย ถ้าทีมพ่นยุงมาช้า มาไม่ครบหลังคาเรือน หรือมาแล้วเครื่องดับกลางทาง ความรู้สึกว่า "อบต. ไม่ใส่ใจ" จะเกิดขึ้นทันที และความรู้สึกนี้อยู่นานกว่าตัวโรคเสียอีก
4. เรื่องร้องเรียนและโซเชียลมีเดีย
วันนี้ทุกหมู่บ้านมีกลุ่มไลน์และเพจเฟซบุ๊ก ข้อความเดียวที่ถูกแชร์ต่อพร้อมรูปเด็กนอนให้น้ำเกลือ สามารถกลายเป็นประเด็นร้อนของทั้งอำเภอได้ภายในคืนเดียว หากผู้บริหารไม่มีข้อมูลที่ชัดเจนว่าได้ทำอะไรไปแล้ว ทำเมื่อไร และจะทำอะไรต่อ การชี้แจงก็จะดูเป็นการแก้ตัวมากกว่าการแสดงความรับผิดชอบ
5. ภาระงานของเจ้าหน้าที่
นักวิชาการสาธารณสุขของ อบต. มักรับผิดชอบหลายงานพร้อมกัน ทั้งงานผู้สูงอายุ งานสุขาภิบาล งานโรคติดต่อ เมื่อเครื่องมือไม่พร้อม เจ้าหน้าที่ต้องเสียเวลาไปกับการซ่อม การยืม และการประสานงาน แทนที่จะได้ใช้เวลาไปกับการวางแผน การอบรม อสม. และการติดตามผล ความเหนื่อยล้าสะสมทำให้คนทำงานดี ๆ ขอย้ายออกไปในที่สุด
ทำไมวิธีเดิม ๆ จึงไม่ได้ผล
ก่อนจะลงมือทำนโยบายใหม่ ผู้บริหารควรเข้าใจก่อนว่าทำไมสิ่งที่ทำมาหลายปีจึงไม่หยุดการระบาด เหตุผลหลักมีดังนี้
- รณรงค์ปีละครั้ง แต่ยุงลายวางไข่ทุกสัปดาห์ วงจรชีวิตของยุงลายจากไข่จนเป็นตัวเต็มวัยใช้เวลาราวหนึ่งสัปดาห์ถึงสิบวัน ถ้ากำจัดลูกน้ำเฉพาะวันรณรงค์ ภาชนะที่มีน้ำขังก็จะกลับมาเป็นแหล่งเพาะพันธุ์ใหม่ได้ในไม่กี่วัน
- พ่นยุงอย่างเดียวโดยไม่กำจัดลูกน้ำ การพ่นหมอกควันฆ่ายุงตัวเต็มวัยที่บินอยู่ในขณะนั้น แต่ไม่ได้ทำลายลูกน้ำในโอ่งหรือยางรถยนต์ เมื่อพ่นเสร็จแล้วไม่มีใครเก็บภาชนะ ยุงรุ่นใหม่ก็ออกมาแทนที่
- เครื่องพ่นเก่า เสียบ่อย ไม่มีอะไหล่ เครื่องที่ซื้อมาราคาถูกหรือใช้งานมานานโดยไม่มีการบำรุงรักษา มักเสียในช่วงที่ต้องใช้มากที่สุด คือช่วงฤดูฝนที่มีผู้ป่วยต่อเนื่อง
- พ่นผิดเวลา ยุงลายออกหากินช่วงกลางวัน โดยเฉพาะเช้าตรู่และช่วงเย็น การพ่นช่วงเที่ยงที่แดดร้อนจัด หมอกควันจะลอยขึ้นและสลายเร็ว ได้ผลน้อยกว่าที่ควร
- พ่นไม่ครบรัศมีและไม่พ่นซ้ำ แนวทางทั่วไปคือพ่นรอบบ้านผู้ป่วยในรัศมีประมาณ 100 เมตร และพ่นซ้ำตามรอบที่หน่วยงานสาธารณสุขแนะนำ หากพ่นเพียงบ้านผู้ป่วยหลังเดียวแล้วจบ ยุงที่มีเชื้อในบ้านข้างเคียงก็ยังแพร่โรคต่อได้
- ขนาดละอองไม่เหมาะ เครื่องที่ไม่ได้มาตรฐานอาจให้ละอองหรือหมอกที่ไม่สม่ำเสมอ ละอองใหญ่เกินไปจะตกพื้นเร็วโดยไม่ได้สัมผัสตัวยุง
- ไม่มีบริการหลังการขาย เมื่อเครื่องเสียแล้วไม่มีช่างหรืออะไหล่ ครุภัณฑ์ราชการที่ซื้อมาก็กลายเป็นของที่ตั้งอยู่ในห้องเก็บของ และกลายเป็นประเด็นที่ถูกตั้งคำถามเมื่อมีการตรวจสอบ
ศัพท์สามคำที่ผู้บริหารควรรู้ (อธิบายแบบบรรทัดเดียว)
| คำศัพท์ | ความหมายแบบเข้าใจง่าย |
|---|---|
| หมอกควัน | การใช้ความร้อนเปลี่ยนน้ำยาให้เป็นกลุ่มหมอกสีขาวลอยกระจายไปตามอากาศ เข้าถึงพุ่มไม้ ใต้ถุนบ้าน และซอกมุมที่ยุงเกาะพัก |
| ULV | ย่อมาจาก Ultra Low Volume คือการพ่นน้ำยาปริมาณน้อยมากให้แตกเป็นละอองฝอยเล็ก ๆ โดยไม่ใช้ความร้อน มักใช้ในอาคารหรือพ่นจากรถ |
| ไมครอน | หน่วยวัดขนาดละออง หนึ่งไมครอนเท่ากับหนึ่งในพันของมิลลิเมตร ละอองยิ่งเล็กยิ่งลอยในอากาศได้นานและมีโอกาสสัมผัสตัวยุงมากขึ้น |
สรุปง่าย ๆ คือ เครื่องพ่นหมอกควันเหมาะกับงานกลางแจ้งรอบบ้านเรือน พุ่มไม้ และพื้นที่ชุมชน ส่วนเครื่องพ่นละอองฝอย ULV เหมาะกับงานในอาคารหรือพื้นที่ที่ต้องการควบคุมควันและกลิ่น ตำบลชนบทที่บ้านเรือนกระจายตัวและมีสวนรอบบ้าน การมีเครื่องพ่นหมอกควันประจำ อบต. จึงเป็นพื้นฐานที่ควรมี
นโยบาย "ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย" ออกแบบอย่างไรให้ทำได้จริง
หัวใจของนโยบายคือการเปลี่ยนจาก "กิจกรรม" เป็น "ระบบ" นโยบายที่ได้ผลควรมีสองขาที่เดินไปพร้อมกัน และมีตัวชี้วัดที่ประชาชนเข้าใจได้
ขาที่หนึ่ง: 3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค ทำทุกสัปดาห์
กรมควบคุมโรคแนะนำมาตรการ 3 เก็บ ได้แก่ เก็บบ้าน ให้สะอาด โปร่ง ไม่อับทึบ ไม่ให้เป็นที่เกาะพักของยุง เก็บขยะ ภาชนะที่ขังน้ำได้ เช่น ขวด กระป๋อง ยางรถยนต์ และ เก็บน้ำ โดยปิดฝาภาชนะเก็บน้ำให้มิดชิด และเปลี่ยนน้ำในแจกัน จานรองขาตู้ ทุกสัปดาห์ เพื่อป้องกันสามโรค คือ ไข้เลือดออก ชิคุนกุนยา และซิกา
สิ่งที่นายกทำได้เพื่อให้ขาแรกนี้เดินจริง มีดังนี้
- กำหนด "วันศุกร์เก็บลูกน้ำ" หรือวันใดวันหนึ่งประจำสัปดาห์ ให้ทุกครัวเรือนสำรวจภาชนะของตัวเอง
- มอบหมายให้ อสม. แต่ละคนดูแลครัวเรือนในความรับผิดชอบ และส่งรายงานการสำรวจลูกน้ำเป็นประจำ
- ให้ทีมสาธารณสุขสรุปค่าดัชนีลูกน้ำยุงลาย เช่น ค่า HI (ร้อยละของบ้านที่พบลูกน้ำ) และค่า CI (ร้อยละของภาชนะที่พบลูกน้ำ) รายหมู่บ้าน แล้วนำเสนอในที่ประชุมประจำเดือน
- จัดให้มีจุดรับทิ้งยางรถยนต์เก่าและภาชนะเหลือใช้ในแต่ละหมู่บ้าน
- ประสานโรงเรียน วัด ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก และตลาด ให้ตรวจลูกน้ำในพื้นที่ของตัวเองทุกสัปดาห์เช่นกัน
ขาที่สอง: การพ่นหมอกควันตามหลักวิชาการ
การพ่นไม่ใช่การพ่นเพื่อให้ประชาชนเห็นควันแล้วรู้สึกสบายใจ แต่เป็นเครื่องมือตัดวงจรการแพร่เชื้อ เพราะยุงลายตัวเต็มวัยที่กัดผู้ป่วยแล้วสามารถนำเชื้อไปแพร่ให้คนอื่นได้ หลักที่ควรเขียนไว้ในนโยบายมีดังนี้
- พ่นเร็ว: เมื่อได้รับแจ้งผู้ป่วยสงสัยไข้เลือดออก ทีมควรออกพ่นให้เร็วที่สุด ไม่ควรปล่อยให้ล่าช้าหลายวัน
- พ่นครบรัศมี: พ่นในบ้านผู้ป่วยและบ้านโดยรอบในรัศมีประมาณ 100 เมตร
- พ่นถูกเวลา: เลือกช่วงเช้าตรู่หรือช่วงเย็นที่ยุงออกหากินและอากาศนิ่ง
- พ่นซ้ำตามรอบ: พ่นซ้ำตามคำแนะนำของหน่วยงานสาธารณสุขในพื้นที่ เพื่อกำจัดยุงรุ่นที่ฟักออกมาใหม่
- ใช้สารเคมีที่ขึ้นทะเบียน: ใช้ชนิดและอัตราผสมตามฉลาก และหมุนเวียนกลุ่มสารตามคำแนะนำ เพื่อลดปัญหายุงดื้อยา
- บันทึกทุกครั้ง: วันที่ เวลา หมู่บ้าน จำนวนหลังคาเรือน ชื่อผู้พ่น และปริมาณสารเคมีที่ใช้ เพื่อใช้ชี้แจงและประเมินผล
ทั้งสองขานี้ต้องเดินไปด้วยกัน 3 เก็บ ช่วยลดจำนวนยุงรุ่นใหม่ ส่วนการพ่นช่วยตัดวงจรเมื่อเกิดผู้ป่วยแล้ว ถ้าทำขาเดียว นโยบายจะเดินกะเผลกและผลลัพธ์จะไม่ยั่งยืน
ปฏิทินนโยบายตลอดปี (ส่งต่อให้ทีมได้ทันที)
| ช่วงเวลา | งาน 3 เก็บ | งานพ่นหมอกควัน | ผู้รับผิดชอบหลัก |
|---|---|---|---|
| ก่อนฤดูฝน (ต้นปีถึงเมษายน) | ประกาศนโยบาย อบรม อสม. เก็บยางรถยนต์และภาชนะเหลือใช้ครั้งใหญ่ | ตรวจสภาพเครื่อง ซ้อมใช้งาน สำรองสารเคมีที่ขึ้นทะเบียน | ปลัด / นักวิชาการสาธารณสุข |
| เปิดภาคเรียน (พฤษภาคม) | สำรวจลูกน้ำในโรงเรียน ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก วัด | พ่นป้องกันในจุดรวมคนตามความเหมาะสม | กองสาธารณสุข / โรงเรียน |
| ฤดูฝน (มิถุนายนถึงกันยายน) | สำรวจทุกสัปดาห์ รายงานค่า HI และ CI รายหมู่บ้าน | พ่นรอบบ้านผู้ป่วยรัศมีประมาณ 100 เมตร และพ่นซ้ำตามรอบ | ทีมพ่น / อสม. / รพ.สต. |
| ปลายฝนต้นหนาว (ตุลาคมถึงธันวาคม) | เก็บภาชนะหลังน้ำลด ตรวจจุดน้ำขัง | ล้างทำความสะอาด บำรุงรักษาเครื่อง สรุปผลเสนอผู้บริหาร | นักวิชาการสาธารณสุข |
ทางออกด้านเครื่องมือ: เครื่องพ่นหมอกควัน AIROFOG AT35
นโยบายที่ดีต้องมีเครื่องมือที่พร้อมใช้ในวันที่ต้องใช้ สำหรับตำบลที่ต้องการเครื่องพ่นยุงประจำหน่วยงานเพื่อพ่นรอบบ้านเรือน ใต้ถุนบ้าน พุ่มไม้ และพื้นที่สาธารณะ เครื่องพ่นหมอกควัน AIROFOG AT35 เป็นตัวเลือกที่ตอบโจทย์ ด้วยคุณสมบัติตามข้อมูลของผลิตภัณฑ์ดังนี้
| คุณสมบัติ | ประโยชน์ต่อ อบต. |
|---|---|
| เครื่องพ่นหมอกควัน (Thermal Fogger) | หมอกกระจายตัวเข้าถึงพุ่มไม้ ใต้ถุนบ้าน และซอกมุมที่ยุงลายชอบเกาะพัก เหมาะกับงานพ่นรอบบ้านผู้ป่วย |
| ตัวเครื่องสแตนเลส 100% | ทนความชื้นในฤดูฝน ลดปัญหาสนิม เหมาะกับครุภัณฑ์ที่ต้องใช้งานหลายปี |
| น้ำหนักเบา | เจ้าหน้าที่ถือเดินพ่นได้ทั่วหมู่บ้าน ลดความเหนื่อยล้าเมื่อต้องพ่นหลายหลังคาเรือน |
| ใช้ได้ทั้งสารเคมีสูตรน้ำและสูตรน้ำมัน | ยืดหยุ่นตามสารเคมีที่หน่วยงานจัดหาได้และตามคำแนะนำของหน่วยงานสาธารณสุข |
| ได้รับการรับรองจากเยอรมนีและสหราชอาณาจักร | มีเอกสารอ้างอิงคุณภาพ ช่วยให้การพิจารณาจัดซื้อมีเหตุผลรองรับ |
| ใช้ได้ในบ้านเรือน โรงงาน โรงพยาบาล และพื้นที่สาธารณะ | เครื่องเดียวใช้ได้หลายภารกิจของตำบล ทั้งชุมชน วัด โรงเรียน และตลาด |
นอกจากตัวเครื่องแล้ว บริษัท เวิลด์ เฮลท์ ดิสอินเฟคชั่น จำกัด ยังได้รับมาตรฐาน ISO และ GMP ตรวจสอบคุณภาพเครื่องทุกเครื่องก่อนส่งมอบ มีบริการหลังการขายครบวงจร มีช่างเทคนิคและอะไหล่ และผลิตภัณฑ์เป็นไปตามมาตรฐานครุภัณฑ์ราชการ ซึ่งเป็นเรื่องสำคัญมากสำหรับเครื่องมือที่ต้องพร้อมใช้ทุกฤดูฝน
สำหรับตำบลที่มีภารกิจพ่นในอาคาร เช่น ห้องเรียน ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก หรือห้องประชุม อาจพิจารณาเครื่องพ่นละอองฝอย ULV เพิ่มเติม เช่น AIROFOG AIROSTAR แบบแบตเตอรี่ เพื่อให้ครอบคลุมทั้งงานกลางแจ้งและงานในอาคาร
สิ่งที่ผู้บริหารได้รับ
- ความเชื่อมั่นของประชาชน: เมื่อมีผู้ป่วย ทีมของ อบต. ออกพ่นได้ทันทีด้วยเครื่องของตัวเอง ประชาชนเห็นการทำงานที่รวดเร็วและเป็นระบบ
- เรื่องร้องเรียนลดลง: การมีแผน มีบันทึก และมีรูปถ่ายการทำงาน ทำให้ชี้แจงได้ชัดเจนเมื่อมีคำถามในโซเชียลมีเดีย
- ผลงานที่มองเห็นได้: ค่าดัชนีลูกน้ำรายหมู่บ้านเป็นตัวเลขที่นำเสนอในที่ประชุมสภาและรายงานต่อประชาชนได้
- ใช้งบอย่างคุ้มค่า: ลดการจ้างเหมาเร่งด่วนและการยืมเครื่องที่ต้องรอคิว เปลี่ยนเงินฉุกเฉินให้เป็นการลงทุนระยะยาว
- การจัดซื้อที่ตรวจสอบได้: สเปกชัดเจน มีเอกสารรับรอง มีบริการหลังการขาย ลดความเสี่ยงที่ครุภัณฑ์จะถูกตั้งคำถามภายหลัง
- นโยบายที่ต่อยอดได้: ตำบลที่ทำได้ผลสามารถเป็นต้นแบบให้ตำบลอื่นในอำเภอ และเป็นผลงานที่จับต้องได้ของผู้บริหาร
สำหรับทีมสาธารณสุข (กล่องข้อมูลเชิงเทคนิค)
- เป้าหมายของการพ่น: ลดจำนวนยุงลายตัวเต็มวัยที่อาจมีเชื้อ เพื่อตัดวงจรการแพร่โรคในรัศมีรอบบ้านผู้ป่วย การพ่นไม่ใช่การรักษาโรคและไม่ได้ทดแทนการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์
- จังหวะเวลา: พ่นช่วงเช้าตรู่หรือช่วงเย็นที่ยุงลายออกหากินและลมสงบ หลีกเลี่ยงช่วงฝนตกหรือลมแรงที่ทำให้หมอกกระจายผิดทิศ
- การพ่นในบ้าน: ขอความร่วมมือให้ผู้อยู่อาศัยออกจากบ้านชั่วคราว เปิดประตูหน้าต่าง ปิดภาชนะอาหารและน้ำดื่ม ย้ายสัตว์เลี้ยงและตู้ปลาออกหรือปิดคลุม และให้ปิดบ้านไว้ระยะหนึ่งหลังพ่นตามคำแนะนำ
- การพ่นนอกบ้าน: เน้นพุ่มไม้ ใต้ถุนบ้าน กองวัสดุ และมุมอับชื้นที่ยุงเกาะพัก เดินพ่นไปตามทิศลมเพื่อให้หมอกไหลเข้าหาพื้นที่เป้าหมาย
- สารเคมี: ใช้สารที่ขึ้นทะเบียนสำหรับงานสาธารณสุข ผสมตามฉลาก เลือกสูตรน้ำหรือสูตรน้ำมันให้เหมาะกับพื้นที่และคำแนะนำของหน่วยงาน และติดตามข้อมูลความไวของยุงต่อสารเคมีจากหน่วยงานในพื้นที่
- ความปลอดภัยของผู้พ่น: สวมหน้ากาก ถุงมือ แว่นตา และชุดแขนยาว เติมน้ำยาเมื่อเครื่องเย็นแล้ว และระวังความร้อนของท่อพ่น
- การบันทึกและประเมินผล: เปรียบเทียบค่า HI และ CI ก่อนและหลังการดำเนินงาน ร่วมกับข้อมูลผู้ป่วยจาก รพ.สต. เพื่อประเมินว่าแต่ละหมู่บ้านต้องเน้นขาใดมากขึ้น
10 เหตุผลที่ AIROFOG AT35 เหมาะกับนโยบายตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย
- พร้อมใช้ในวันที่มีผู้ป่วย เมื่อ อบต. มี เครื่องพ่นหมอกควัน AT35 เป็นของตัวเอง ไม่ต้องรอคิวยืมเครื่องจากหน่วยงานอื่น
- สแตนเลสทั้งตัว ตัวเครื่องสแตนเลส 100% ทนความชื้นและการใช้งานกลางแจ้งในฤดูฝน
- เบา เดินพ่นได้ทั้งหมู่บ้าน น้ำหนักเบา ช่วยให้เจ้าหน้าที่และทีมพ่นทำงานต่อเนื่องได้หลายหลังคาเรือน
- เลือกสารเคมีได้ยืดหยุ่น ใช้ได้ทั้งสูตรน้ำและสูตรน้ำมัน สอดคล้องกับสารที่หน่วยงานจัดหาและคำแนะนำทางวิชาการ
- มีการรับรองจากต่างประเทศ ได้รับการรับรองจากเยอรมนีและสหราชอาณาจักร ช่วยให้คณะกรรมการมีข้อมูลประกอบการพิจารณา
- ใช้ได้หลายภารกิจ เป็นเครื่องกำจัดยุงที่ใช้ได้ทั้งบ้านเรือน วัด โรงเรียน ตลาด และพื้นที่สาธารณะ ช่วยควบคุมยุงและกำจัดแมลงทุกชนิดที่เป็นปัญหาในชุมชนตามชนิดสารเคมีที่เหมาะสม
- ตรวจสอบคุณภาพก่อนส่งมอบทุกเครื่อง WHD ตรวจสอบคุณภาพ 100% ก่อนส่งมอบ
- มีช่างและอะไหล่ บริการหลังการขายครบวงจร ลดความเสี่ยงที่ครุภัณฑ์จะถูกทิ้งไว้เพราะซ่อมไม่ได้
- ผู้จำหน่ายมีมาตรฐาน ISO และ GMP เป็นเครื่องพ่นยุงราชการที่มาจากผู้จำหน่ายที่มีระบบคุณภาพรองรับ
- อบรมการใช้งานได้ ขอสาธิตและอบรมทีมพ่นและ อสม. ได้ ทำให้นโยบายเดินได้จริงตั้งแต่วันแรก ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ ศูนย์รวมอุปกรณ์กำจัดยุงและแมลง ครุภัณฑ์ราชการ
ก่อนและหลังมีนโยบายที่มีเครื่องมือพร้อม
ก่อน
- รณรงค์ปีละครั้ง แล้วเงียบไปจนมีผู้ป่วย
- เครื่องพ่นเก่าเสีย ต้องยืมเครื่องและรอหลายวัน
- ไม่มีข้อมูลลูกน้ำรายหมู่บ้าน ตอบคำถามประชาชนไม่ได้
- พ่นผิดเวลา พ่นไม่ครบรัศมี ไม่ได้พ่นซ้ำ
- เรื่องร้องเรียนในกลุ่มไลน์กลายเป็นประเด็นร้อน
- เจ้าหน้าที่เหนื่อยกับการแก้ปัญหาเฉพาะหน้า
หลัง
- มีวันเก็บลูกน้ำประจำสัปดาห์ และ อสม. รายงานสม่ำเสมอ
- มีเครื่องพ่นหมอกควัน AT35 ของตัวเอง ออกพ่นได้เร็ว
- มีค่าดัชนีลูกน้ำรายหมู่บ้าน นำเสนอในที่ประชุมได้
- พ่นถูกเวลา ครบรัศมีประมาณ 100 เมตร และพ่นซ้ำตามรอบ
- ชี้แจงประชาชนได้ด้วยบันทึกและภาพการทำงาน
- ทีมมีเวลาวางแผนและอบรม แทนการวิ่งหาเครื่อง
แนวทางจัดซื้อจัดจ้างสำหรับนโยบายนี้
นโยบายด้านสาธารณสุขจะเดินได้ต้องมีงบรองรับ การจัดหาเครื่องพ่นหมอกควันเป็นครุภัณฑ์ราชการจึงควรวางแผนตั้งแต่ขั้นตอนจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นและข้อบัญญัติงบประมาณ ต่อไปนี้เป็นแนวทางทั่วไปที่ปลัดและเจ้าหน้าที่พัสดุนำไปปรับใช้ได้ โดยให้ยึดระเบียบที่หน่วยงานถือปฏิบัติเป็นหลัก
เช็กลิสต์ที่ส่งต่อให้ทีมได้
- ☐ บรรจุโครงการควบคุมโรคไข้เลือดออกและรายการครุภัณฑ์ไว้ในแผนพัฒนาท้องถิ่น
- ☐ ตั้งงบในหมวดครุภัณฑ์ให้ชัดเจน แยกจากงบวัสดุ เช่น สารเคมีและน้ำมันเชื้อเพลิง
- ☐ เขียนคุณลักษณะเฉพาะตามการใช้งานจริง เช่น ชนิดเครื่อง (หมอกควัน) วัสดุตัวเครื่อง ความสามารถใช้สารเคมีสูตรน้ำและสูตรน้ำมัน และเอกสารรับรองคุณภาพ
- ☐ กำหนดเงื่อนไขบริการหลังการขาย การรับประกัน การมีอะไหล่ และช่างเทคนิค
- ☐ กำหนดให้มีการสาธิตและอบรมการใช้งานเมื่อส่งมอบ
- ☐ ขอใบเสนอราคาและเอกสารประกอบจากผู้จำหน่ายเพื่อใช้กำหนดราคากลางตามระเบียบ
- ☐ ตั้งงบวัสดุต่อเนื่องสำหรับสารเคมี น้ำมัน และค่าบำรุงรักษาในปีถัดไป
- ☐ วางแผนการตรวจรับให้คณะกรรมการตรวจสภาพ เอกสาร และทดลองเดินเครื่องจริง
คิดความคุ้มค่าอย่างไรโดยไม่ต้องเดาตัวเลข
ผู้บริหารไม่จำเป็นต้องมีตัวเลขสำเร็จรูป แต่ควรให้ทีมคำนวณจากข้อมูลจริงของตำบล โดยคิดจาก (1) ค่าใช้จ่ายที่ อบต. จ่ายไปกับการจ้างเหมาพ่นหรือค่าประสานยืมเครื่องในช่วงสามถึงห้าปีที่ผ่านมา (2) จำนวนครั้งที่ต้องออกพ่นในแต่ละปีตามจำนวนผู้ป่วยและกิจกรรมป้องกัน (3) อายุการใช้งานที่คาดหวังของเครื่องเมื่อมีการบำรุงรักษา และ (4) ผลกระทบที่ไม่เป็นตัวเงิน เช่น ความเชื่อมั่นของประชาชนและเวลาที่เจ้าหน้าที่ได้คืนมา เมื่อนำมาเทียบกันจะเห็นว่าการลงทุนในเครื่องที่ทนทานและมีบริการหลังการขาย คุ้มกว่าการซื้อของถูกที่ต้องซื้อใหม่บ่อย
ขั้นตอนถัดไป 3 ขั้น
| ขั้นที่ | สิ่งที่ต้องทำ | ผลลัพธ์ |
|---|---|---|
| 1 | โทร 065-556-6294 หรือ LINE @whd268 ขอใบเสนอราคาและสเปกเครื่องพ่นหมอกควัน AT35 | ได้ข้อมูลสำหรับเขียนคุณลักษณะเฉพาะและกำหนดราคากลาง |
| 2 | ขอสาธิตการใช้งานและอบรมทีมพ่นกับ อสม. | ทีมมั่นใจ เห็นการทำงานจริง และผู้บริหารมีข้อมูลประกอบการตัดสินใจ |
| 3 | ตั้งงบครุภัณฑ์และดำเนินการจัดซื้อตามระเบียบของหน่วยงาน | มีเครื่องพร้อมใช้ก่อนฤดูฝน และนโยบายเดินได้ครบทั้งสองขา |
ตัวอย่างเสียงจากหน้างาน
"ตอนที่ตำบลเราเริ่มนโยบายนี้ ผมคิดว่าเรื่องยากที่สุดคือการซื้อเครื่อง แต่จริง ๆ แล้วเรื่องยากที่สุดคือการทำให้ทุกบ้านเก็บลูกน้ำทุกสัปดาห์ พอเรามีวันเก็บลูกน้ำประจำ มี อสม. ส่งรายงาน และมีเครื่องพ่นหมอกควันที่ออกได้ทันทีเมื่อมีผู้ป่วย ชาวบ้านก็เริ่มเห็นว่า อบต. จริงจัง เขาก็ร่วมมือมากขึ้น ในที่ประชุมหมู่บ้าน ผมเอาตัวเลขลูกน้ำรายหมู่มาให้ดู หมู่ไหนตัวเลขสูงก็ช่วยกันแก้ ไม่ต้องไปโทษกัน สิ่งที่ผมชอบคือทีมงานไม่ต้องวิ่งยืมเครื่องอีกแล้ว เขามีเวลาไปอบรมเด็กนักเรียนเรื่องลูกน้ำด้วย"
(ความเห็นลักษณะนี้เป็นตัวอย่างที่เรียบเรียงจากมุมมองทั่วไปของผู้บริหารท้องถิ่น ไม่ใช่คำพูดของบุคคลใดบุคคลหนึ่ง)
คำถามที่พบบ่อย
ถาม: ถ้าทำ 3 เก็บได้ดีแล้ว ยังจำเป็นต้องมีเครื่องพ่นยุงอีกหรือไม่
ตอบ: จำเป็น เพราะ 3 เก็บช่วยลดยุงรุ่นใหม่ แต่เมื่อมีผู้ป่วยแล้ว ยุงตัวเต็มวัยที่อาจมีเชื้ออยู่ในพื้นที่ต้องถูกควบคุมอย่างรวดเร็ว การพ่นหมอกควันรอบบ้านผู้ป่วยคือเครื่องมือตัดวงจรนั้น ทั้งสองมาตรการจึงเสริมกัน
ถาม: เครื่องพ่นหมอกควันกับเครื่องพ่นละอองฝอยต่างกันอย่างไร
ตอบ: เครื่องพ่นหมอกควันใช้ความร้อนทำให้น้ำยาเป็นหมอก เหมาะกับงานกลางแจ้งรอบบ้าน พุ่มไม้ และใต้ถุนบ้าน ส่วนเครื่องพ่นละอองฝอย ULV ใช้ระบบไม่ใช้ความร้อน เหมาะกับงานในอาคารหรือพ่นจากรถ ตำบลชนบทส่วนใหญ่ควรมีเครื่องพ่นหมอกควันเป็นพื้นฐาน
ถาม: ควรพ่นเวลาไหนจึงจะได้ผล
ตอบ: ช่วงเช้าตรู่หรือช่วงเย็นที่ยุงลายออกหากินและลมสงบ หลีกเลี่ยงช่วงแดดจัดหรือฝนตก
ถาม: เครื่อง AT35 ใช้สารเคมีแบบไหนได้บ้าง
ตอบ: ใช้ได้ทั้งสารเคมีสูตรน้ำและสูตรน้ำมัน ควรเลือกสารที่ขึ้นทะเบียนสำหรับงานสาธารณสุข และผสมตามฉลากหรือคำแนะนำของหน่วยงานสาธารณสุขในพื้นที่
ถาม: ต้องใช้กี่เครื่องสำหรับหนึ่งตำบล
ตอบ: ขึ้นกับจำนวนหมู่บ้าน ลักษณะการกระจายตัวของบ้านเรือน และจำนวนทีมพ่นที่มี ควรให้ทีมสาธารณสุขประเมินจากจำนวนครั้งที่ต้องออกพ่นในช่วงฤดูฝน และปรึกษาผู้จำหน่ายเพื่อวางแผนให้เหมาะสม
ถาม: ถ้าเครื่องเสียในช่วงฤดูฝน จะทำอย่างไร
ตอบ: WHD มีบริการหลังการขาย ช่างเทคนิค และอะไหล่ ควรกำหนดเงื่อนไขบริการหลังการขายไว้ในเอกสารจัดซื้อ และบำรุงรักษาเครื่องตามคำแนะนำหลังใช้งานทุกครั้ง
ถาม: จะวัดผลนโยบายตำบลปลอดลูกน้ำยุงลายได้อย่างไร
ตอบ: ใช้ค่าดัชนีลูกน้ำ เช่น HI และ CI รายหมู่บ้าน ร่วมกับจำนวนผู้ป่วยจาก รพ.สต. และจำนวนครั้งที่ออกพ่นได้ทันเวลา นำเสนอเป็นรายเดือนให้ผู้บริหารและสภาท้องถิ่นเห็นแนวโน้ม
เริ่มนโยบายตำบลปลอดลูกน้ำยุงลายด้วยเครื่องมือที่พร้อมใช้
ขอใบเสนอราคา สเปก และนัดสาธิตเครื่องพ่นหมอกควัน AIROFOG AT35 สำหรับ อบต. และเทศบาล
ดูสินค้าและราคา AIROFOG AT35 คลิกที่นี่
โทร 065-556-6294 · LINE @whd268 · อีเมล worldhealthdisinfection@gmail.com
ดูศูนย์รวมอุปกรณ์กำจัดยุงและแมลง ครุภัณฑ์ราชการ
บริษัท เวิลด์ เฮลท์ ดิสอินเฟคชั่น จำกัด 88 268 ถนนกัลปพฤกษ์ แขวงบางแค เขตบางแค กรุงเทพฯ 10160
ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง
#เครื่องพ่นยุง #เครื่องกำจัดยุง #เครื่องพ่นหมอกควัน #เครื่องพ่นละอองฝอย #เครื่องพ่นยุงราชการ #ควบคุมโรค #ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย #AIROFOGAT35
คีย์เวิร์ด: เครื่องพ่นยุง, เครื่องกำจัดยุง, เครื่องพ่นหมอกควัน, เครื่องพ่นละอองฝอย, เครื่องพ่นยุงราชการ, ควบคุมโรค, กำจัดแมลงทุกชนิด, ครุภัณฑ์ราชการ, จัดซื้อจัดจ้าง, ยุงลาย, ไข้เลือดออก, ULV, ตำบลปลอดลูกน้ำยุงลาย, 3 เก็บ ป้องกัน 3 โรค, นายก อบต., AIROFOG AT35
