เรื่องจริงที่เกิดขึ้น — เจ็ดคืนติดกัน กับเจ้าหน้าที่ที่ล้มพร้อมกันสี่คน

คุณสมบูรณ์ เป็นผู้จัดการฌาปนสถานและศาลาบำเพ็ญกุศลของวัดขนาดกลางแห่งหนึ่งในเขตเมือง ดูแลศาลาสามหลัง ห้องเตรียมศพ เมรุ และเจ้าหน้าที่ประจำ 11 คน

ในเดือนที่ยุ่งที่สุดของปี ศาลาทั้งสามหลังมีงานเต็มทุกคืน บางหลังมีงานติดต่อกันเจ็ดคืนโดยไม่มีวันว่างเลย และแต่ละคืนมีแขกมาร่วมงานเฉลี่ย 180 ถึง 220 คน

เขาเล่าว่าศาลาหลังกลางเป็นหลังที่คนนิยมที่สุด เพราะกว้างที่สุดและมีเครื่องปรับอากาศ พื้นที่ราว 320 ตารางเมตร ปิดทึบ มีเก้าอี้พลาสติกเรียงเต็ม และมีประตูเปิดปิดตลอดเวลาที่แขกเข้าออก

สัปดาห์นั้นเป็นสัปดาห์ที่มีงานติดกันเจ็ดคืนพอดี

คืนแรกและคืนที่สองผ่านไปตามปกติ คืนที่สามมีแขกกลุ่มหนึ่งที่มาจากต่างจังหวัด หลายคนไอตลอดพิธี ซึ่งเป็นเรื่องที่พบเห็นได้ทั่วไปและไม่มีใครคิดอะไร

เจ้าหน้าที่ของวัดต้องอยู่ในศาลาตลอดพิธี ทั้งการจัดเก้าอี้ การรับแขก การเสิร์ฟน้ำ การดูแลเครื่องเสียง และการเก็บกวาดหลังงานเลิกซึ่งมักเป็นเวลาสี่ทุ่มถึงห้าทุ่ม

วันที่แปด เจ้าหน้าที่คนแรกโทรลาป่วย วันที่เก้าอีกสองคน วันที่สิบอีกหนึ่งคน รวมสี่คนจากทั้งหมด 11 คน และหนึ่งในนั้นคือเจ้าหน้าที่อาวุโสอายุ 61 ปีที่ต้องนอนโรงพยาบาลสามคืนด้วยภาวะปอดอักเสบ

คุณสมบูรณ์เล่าว่าตอนนั้นวัดยังมีงานจองไว้ล่วงหน้าอีกห้าคืน และเขาเหลือคนทำงานเพียงเจ็ดคน ต้องขอให้เจ้าหน้าที่ที่เหลือทำงานควบและขอความช่วยเหลือจากอาสาสมัครในชุมชน

ที่ทำให้เขาไม่สบายใจที่สุดไม่ใช่เรื่องกำลังคน แต่คือคำถามที่เขาถามตัวเองว่า ถ้าเจ้าหน้าที่ของเราป่วยกันสี่คน แล้วแขกที่มาร่วมงานล่ะ

เขาบอกว่าแขกที่มางานบำเพ็ญกุศลไม่ใช่คนทั่วไป ส่วนใหญ่คือญาติผู้ใหญ่ ผู้สูงอายุที่มาเคารพศพเพื่อน และคนในครอบครัวที่เพิ่งผ่านการดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายมาหลายเดือนจนร่างกายอ่อนล้า

เขาเดินสำรวจศาลาในเช้าวันหนึ่งหลังงานเลิก และพบว่าสิ่งที่ทีมทำเป็นประจำคือกวาดพื้น ถูพื้น เช็ดโต๊ะหมู่บูชา เก็บเก้าอี้ และเปิดประตูระบายอากาศ

เก้าอี้พลาสติก 220 ตัวที่แขกนั่งทุกคืนนั้น ถูกเช็ดเฉพาะตอนที่เห็นคราบ ผ้าคลุมเก้าอี้ซักเดือนละครั้ง พรมทางเดินดูดฝุ่นสัปดาห์ละครั้ง เครื่องปรับอากาศล้างปีละครั้ง และห้องน้ำที่แขก 200 คนใช้ในคืนเดียวถูกทำความสะอาดวันละสองครั้ง

ส่วนห้องเตรียมศพซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีความเสี่ยงสูงที่สุดตามหลักวิชาการ มีเพียงการล้างพื้นด้วยน้ำยาหลังใช้งานเท่านั้น

คุณสมบูรณ์สรุปกับคณะกรรมการวัดว่า เราดูแลเรื่องพิธีกรรมได้ดีมาตลอด แต่เราไม่เคยดูแลเรื่องสุขอนามัยของพื้นที่อย่างเป็นระบบเลย ทั้งที่เรารับคนสองร้อยคนต่อคืน เจ็ดคืนติดกัน

เจาะลึกความเสียหายที่มองไม่เห็น

ศาลาบำเพ็ญกุศลและฌาปนสถานมีเงื่อนไขหลายอย่างพร้อมกันที่ทำให้เป็นพื้นที่เสี่ยง ซึ่งแทบไม่มีการพูดถึงในวงกว้าง

1. ความหนาแน่นสูงในพื้นที่ปิด ต่อเนื่องหลายคืน

งานบำเพ็ญกุศลมักจัดติดต่อกันสามถึงเจ็ดคืน โดยมีคนจำนวนมากอยู่ในพื้นที่ปิดที่ติดเครื่องปรับอากาศพร้อมกันเป็นเวลาสองถึงสามชั่วโมงต่อคืน

ต่างจากงานเลี้ยงที่คนเดินไปมา แขกงานบำเพ็ญกุศลจะนั่งอยู่กับที่เป็นเวลานาน หันหน้าไปทางเดียวกัน ในระยะห่างที่ใกล้กันมาก

เมื่อไม่มีวันว่างระหว่างงาน พื้นที่นั้นจึงไม่เคยได้พักและไม่เคยได้รับการทำความสะอาดลึกเลยตลอดสัปดาห์

2. แขกส่วนใหญ่อยู่ในกลุ่มเสี่ยงโดยธรรมชาติ

ผู้มาร่วมงานบำเพ็ญกุศลมีสัดส่วนผู้สูงอายุสูงกว่างานประเภทอื่นอย่างชัดเจน เพราะเป็นเพื่อนร่วมรุ่นและญาติผู้ใหญ่ของผู้วายชนม์

อีกกลุ่มหนึ่งคือสมาชิกครอบครัวที่เพิ่งผ่านการดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายมาหลายเดือน ซึ่งมักพักผ่อนน้อย เครียดสะสม และภูมิคุ้มกันอยู่ในระดับต่ำ

องค์การอนามัยโลกและกรมควบคุมโรคระบุตรงกันว่า ผู้สูงอายุและผู้ที่มีภาวะอ่อนแอมีความเสี่ยงสูงที่โรคทางเดินหายใจจะลุกลามเป็นปอดอักเสบ

3. ห้องเตรียมศพที่ไม่มีใครพูดถึง

ห้องเตรียมศพเป็นพื้นที่ที่มีความเสี่ยงในการสัมผัสสารคัดหลั่งสูงที่สุดในฌาปนสถาน แต่ในวัดหลายแห่งกลับมีมาตรการที่เบาบางที่สุด

เจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานในห้องนี้มักเป็นคนกลุ่มเดียวกับที่ออกไปรับแขกในศาลาต่อ ซึ่งเป็นเส้นทางการนำเชื้อจากพื้นที่เสี่ยงสูงไปสู่พื้นที่ที่มีคนหนาแน่นโดยตรง

พื้น ผนัง โต๊ะปฏิบัติงาน อ่างล้าง และอากาศในห้องนั้น ล้วนต้องการการจัดการที่มากกว่าการล้างพื้นด้วยน้ำยาธรรมดา

4. ความคาดหวังของครอบครัวและชื่อเสียงของวัด

ครอบครัวที่มาใช้บริการอยู่ในช่วงเวลาที่อ่อนไหวที่สุด ความรู้สึกว่าสถานที่สะอาดและได้รับการดูแลอย่างดี มีความหมายกับพวกเขามากกว่าที่หลายคนคิด

ในทางกลับกัน กลิ่นอับในศาลา เก้าอี้ที่รู้สึกเหนียว หรือห้องน้ำที่ไม่สะอาด คือสิ่งที่ครอบครัวจะจดจำและเล่าต่อ

สำหรับวัดที่มีศาลาให้บริการหลายหลัง ชื่อเสียงด้านการดูแลสถานที่คือปัจจัยหนึ่งที่ครอบครัวใช้ตัดสินใจเลือกวัด และมันส่งผลต่อรายได้ที่วัดนำไปใช้ในกิจกรรมสาธารณประโยชน์อื่น

ทำไมวิธีเดิม ๆ ถึงเอาไม่อยู่

คุณสมบูรณ์ลองปรับปรุงด้วยวิธีที่ทำได้ทันทีก่อน แล้วพบว่าแต่ละวิธีมีข้อจำกัดชัดเจน

• การเช็ดเก้าอี้ทีละตัว ฟังดูตรงจุด แต่เก้าอี้ 220 ตัวใช้เวลามากเกินกว่าที่ทีมเจ็ดคนจะทำได้เสร็จก่อนงานคืนถัดไป โดยเฉพาะเมื่อเลิกงานตอนห้าทุ่ม
• การเปิดประตูระบายอากาศหลังงาน ช่วยเรื่องกลิ่นได้บ้าง แต่ในเมืองที่มีฝุ่นและยุงตอนกลางคืน การเปิดทิ้งไว้นานก็สร้างปัญหาใหม่ และไม่ได้จัดการเชื้อบนพื้นผิวเลย
• การซักผ้าคลุมเก้าอี้บ่อยขึ้น เพิ่มค่าใช้จ่ายอย่างรวดเร็วและยังมีข้อจำกัดว่าต้องมีชุดสำรองเพียงพอ ซึ่งวัดส่วนใหญ่ไม่มี
• การล้างเครื่องปรับอากาศบ่อยขึ้น จำเป็นและควรทำ แต่เป็นงานที่ต้องหยุดใช้ศาลา ซึ่งในเดือนที่งานเต็มทุกคืนแทบเป็นไปไม่ได้
• การขอให้แขกที่มีอาการสวมหน้ากาก เป็นเรื่องละเอียดอ่อนมากในบริบทงานศพ ที่วัดไม่อยู่ในฐานะที่จะบังคับหรือแม้แต่ขอร้องอย่างเข้มงวดได้
• การทำความสะอาดลึกช่วงที่ไม่มีงาน เป็นแผนที่ดีบนกระดาษ แต่ในทางปฏิบัติเดือนที่เสี่ยงที่สุดคือเดือนที่ไม่มีวันว่างเลย

ทางออกที่มืออาชีพเลือกใช้ — Airofog U260

สิ่งที่คุณสมบูรณ์ต้องการคือวิธีที่ครอบคลุมทั้งศาลาในเวลาสั้น ๆ หลังงานเลิก ทำได้โดยเจ้าหน้าที่ที่มีอยู่ และไม่ต้องหยุดใช้ศาลาแม้แต่วันเดียว

เครื่องพ่นละอองฝอยแบบ ULV หรือ Ultra Low Volume ตอบโจทย์นี้ตรงตัว มันปล่อยละอองน้ำยาฆ่าเชื้อขนาดไมครอนจำนวนมหาศาลให้ลอยไปทั่วศาลา แทรกเข้าไปตามซอกเก้าอี้ ใต้ที่นั่ง พนักพิง ผ้าคลุม พรมทางเดิน และช่องลมเครื่องปรับอากาศ แล้วเกาะพื้นผิวจากทุกทิศทาง

Airofog U260 คือเครื่องพ่นละอองฝอย ULV จากประเทศเยอรมนี ที่ให้ละอองขนาด 15-30 ไมครอน ซึ่งเหมาะกับศาลาบำเพ็ญกุศลเป็นพิเศษ เพราะเล็กพอที่จะกระจายทั่วห้องขนาด 320 ตารางเมตรได้ในเวลาไม่กี่นาที และแห้งเร็วพอที่จะไม่ทำให้ผ้าคลุมเก้าอี้และพรมชื้นจนเกิดกลิ่นอับ

ที่สำคัญคือความเร็ว ศาลาขนาด 320 ตารางเมตรใช้เวลาพ่นราว 20 ถึง 25 นาที ซึ่งทำได้ทันทีหลังทีมเก็บเก้าอี้เสร็จตอนห้าทุ่ม และศาลาก็พร้อมสำหรับงานคืนถัดไปในตอนเช้าโดยไม่ต้องหยุดใช้

เครื่องรุ่นนี้เป็นรุ่นเดียวกับที่การบินไทยและ Bangkok Airways ใช้พ่นฆ่าเชื้อในห้องโดยสารเครื่องบิน และการรถไฟแห่งประเทศไทยใช้ในขบวนรถและสถานี ซึ่งเป็นสภาพแวดล้อมที่ใกล้เคียงกับศาลา คือพื้นที่ปิด คนหนาแน่น มีเบาะและผ้าจำนวนมาก และมีเวลาทำความสะอาดจำกัด

10 เหตุผลที่ Airofog U260 แก้ปัญหานี้ได้จริง

ก่อนใช้ vs หลังใช้ Airofog U260

คุณสมบูรณ์บอกว่าสิ่งที่ครอบครัวผู้มาใช้บริการพูดถึงบ่อยที่สุดคือแถวสุดท้าย ซึ่งเป็นเรื่องที่เขาไม่ได้ตั้งใจแก้ตั้งแต่แรก แต่กลับเป็นสิ่งที่คนสัมผัสได้ทันทีเมื่อก้าวเข้ามา

แผนลงมือทำจริงใน 7 ขั้นตอน

วัดและฌาปนสถานที่ทำเรื่องนี้ได้ผลจะผูกการพ่นเข้ากับขั้นตอนปิดงานประจำคืน จนกลายเป็นส่วนหนึ่งของงานเก็บศาลา

สเปกเครื่อง Airofog U260 แบบละเอียด

สำหรับศาลาบำเพ็ญกุศล สเปกที่สำคัญที่สุดคือขนาดละออง 15-30 ไมครอน ที่แห้งเร็วพอไม่ทำให้ผ้าคลุมและพรมชื้น และน้ำหนัก 3.4 กิโลกรัม ที่ทำให้เจ้าหน้าที่คนเดียวทำได้ครบทุกหลังในคืนเดียว

เสียงจากผู้ใช้งานจริง

“เราดูแลเรื่องพิธีกรรมมาอย่างดีตลอด แต่พอเจ้าหน้าที่ล้มพร้อมกันสี่คน ผมถึงยอมรับว่าเราไม่เคยมีระบบเรื่องสุขอนามัยเลย ทั้งที่เรารับคนสองร้อยคนต่อคืนติดกันเจ็ดคืน”

“ที่ผมกังวลตอนแรกคือกลัวว่าจะมีกลิ่นน้ำยาแรงในศาลา ซึ่งไม่เหมาะกับงาน แต่ทีมงานช่วยเลือกน้ำยาที่ไม่ทิ้งกลิ่น และพ่นตอนห้าทุ่มหลังงานเลิก พอเช้าไม่มีกลิ่นอะไรเลย มีแต่ความรู้สึกโปร่งขึ้น”

“เจ้าหน้าที่เราเป็นคนทำเอง ใช้เวลายี่สิบกว่านาทีต่อศาลา ปีนี้เราไม่มีเจ้าหน้าที่ป่วยพร้อมกันอีกเลย และครอบครัวที่มาใช้บริการหลายรายทักว่าศาลาเราสะอาดกว่าที่อื่น ทั้งที่เราไม่ได้บอกเขาเลยว่าทำอะไรอยู่”

— ผู้จัดการฌาปนสถานและศาลาบำเพ็ญกุศล วัดในเขตเมือง (ขอสงวนชื่อ)

คำถามที่พบบ่อย

อ่านต่อ / ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง

อ่านต่อ / ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง

• เครื่องพ่นยาฆ่าเชื้อ ULV ทุกรุ่น
• น้ำยาฆ่าเชื้อ Chemgene HLD4H
• บริการพ่นฆ่าเชื้อโดยทีมงานมืออาชีพ
• เอกสารรับรองมาตรฐานทั้งหมด

แหล่งอ้างอิงทางวิชาการ

• องค์การอนามัยโลก (WHO)
• กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข
• กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข

คำค้นหาที่เกี่ยวข้อง: ฆ่าเชื้อศาลาบำเพ็ญกุศล, ฆ่าเชื้อฌาปนสถาน, เครื่องพ่นละอองฝอย ULV, Airofog U260, ห้องเตรียมศพ, สุขอนามัยวัด, เครื่องพ่นฆ่าเชื้อพื้นที่ปิด, ULV fogger ราคา

ดูรายละเอียดและราคา Airofog U260 เครื่องพ่นละอองฝอย ULV จากเยอรมนี คลิกที่นี่