Last updated: 2 ก.ย. 2569 | 11 จำนวนผู้เข้าชม |
ไซต์ก่อสร้างมีน้ำขังเป็นสิบจุดโดยธรรมชาติของงาน และแคมป์คนงานคือที่ที่คนหลายร้อยคนนอนรวมกันห่างจากน้ำขังเหล่านั้นไม่กี่สิบเมตร นี่คือสมการที่ทุกผู้รับเหมารู้ดี แต่น้อยรายที่จัดการมันอย่างเป็นระบบ
คุณประเสริฐ ผู้จัดการโครงการก่อสร้างอาคารสำนักงานสูง 18 ชั้นในเขตปริมณฑล มีคนงานในโครงการราว 340 คน โดย 210 คนพักอยู่ในแคมป์คนงานที่ตั้งอยู่ในพื้นที่โครงการเอง
แคมป์นั้นเป็นอาคารชั่วคราวสองชั้น แบ่งเป็นห้องนอนรวม 34 ห้อง ห้องละ 6 ถึง 8 คน มีห้องน้ำรวม 12 ห้อง โรงอาหารกลาง และลานซักผ้าที่ใช้ร่วมกัน
เดือนกันยายนเป็นช่วงฝนตกหนักที่สุดของปี งานฐานรากเสร็จไปแล้ว แต่ยังมีบ่อพักน้ำ ถังเก็บน้ำสำหรับงานปูน หลุมเสาเข็มที่ยังไม่ถม ยางรถบรรทุกเก่ากองอยู่มุมไซต์ และแบบหล่อคอนกรีตที่มีน้ำขังในร่อง กระจายอยู่ทั่วพื้นที่
คุณประเสริฐเล่าว่าคนงานคนแรกที่ป่วยเป็นช่างเหล็กอายุ 32 ปี มีไข้สูงและปวดเมื่อยจนทำงานไม่ไหว หัวหน้างานให้พักสองวันคิดว่าเป็นไข้หวัด
วันที่สามอาการหนักขึ้น เขาถูกส่งโรงพยาบาลและได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นไข้เลือดออก
สัปดาห์ถัดมามีคนงานอีกสี่คนมีอาการคล้ายกัน สองคนต้องนอนโรงพยาบาล และในสัปดาห์ที่สองมีเพิ่มอีกสี่คน รวมเป็นเก้าคนในสองสัปดาห์
ผลกระทบต่องานเกิดขึ้นเป็นสามชั้นพร้อมกัน
ชั้นแรกคือกำลังคนที่หายไปโดยตรง เก้าคนที่ป่วยรวมกันขาดงาน 74 วัน และเพราะไข้เลือดออกทำให้อ่อนเพลียยาวนาน คนที่กลับมาแล้วก็ยังทำงานได้ไม่เต็มที่อีกหลายวัน
ชั้นที่สองคือความกลัวที่ลามในหมู่คนงาน มีคนงาน 11 คนขอลาออกและกลับภูมิลำเนาภายในเดือนนั้น ซึ่งในตลาดแรงงานก่อสร้างที่ตึงตัว การหาคนทดแทนใช้เวลาเฉลี่ยสามสัปดาห์
ชั้นที่สามคือการที่เจ้าหน้าที่สาธารณสุขท้องถิ่นเข้ามาตรวจไซต์ตามการรายงานโรค และออกคำแนะนำให้ปรับปรุงสภาพแคมป์และการควบคุมแหล่งเพาะพันธุ์ยุงภายในกำหนด ซึ่งหมายถึงงานเพิ่มและเวลาที่ต้องแบ่งไปทำ
เมื่อรวมทั้งสามชั้น โครงการล่าช้าไป 12 วันจากแผน และเนื่องจากสัญญามีค่าปรับความล่าช้ารายวัน ตัวเลขความเสียหายจึงเห็นได้ชัดเจนมากในรายงานประจำเดือน
คุณประเสริฐเล่าว่าสิ่งที่ทำให้เขาเปลี่ยนวิธีคิดไม่ใช่ค่าปรับ แต่คือตอนที่เขาเดินเข้าไปในห้องนอนรวมห้องหนึ่งตอนสองทุ่ม แล้วเห็นคนงานหกคนนอนอยู่ในห้องที่มีมุ้งลวดขาดสองบาน มีน้ำขังในถังใต้ที่ซักผ้าห่างออกไปห้าเมตร และมีคนหนึ่งในนั้นกำลังไอ
เขาบอกว่า ผมจ่ายค่าปรับได้ แต่ผมอธิบายให้ครอบครัวเขาฟังไม่ได้ ถ้าเกิดอะไรขึ้น
แคมป์คนงานก่อสร้างมีลักษณะเฉพาะที่ทำให้เป็นทั้งจุดเสี่ยงของโรคที่มียุงเป็นพาหะและโรคติดต่อทางเดินหายใจในเวลาเดียวกัน
งานก่อสร้างสร้างภาชนะที่กักน้ำได้เป็นสิบชนิดโดยไม่ตั้งใจ ทั้งบ่อพักน้ำ ถังผสมปูน หลุมเสาเข็ม แบบหล่อคอนกรีต ยางรถเก่า ถังสี ท่อที่วางกองไว้ และรอยล้อรถบรรทุกที่เป็นแอ่ง
ยุงลายที่เป็นพาหะไข้เลือดออกวางไข่ในน้ำนิ่งที่ค่อนข้างสะอาด ซึ่งตรงกับน้ำฝนที่ขังในภาชนะเหล่านี้พอดี
กรมควบคุมโรครายงานทุกปีว่าฤดูฝนคือช่วงที่ผู้ป่วยไข้เลือดออกสูงสุด และไซต์ก่อสร้างเป็นหนึ่งในพื้นที่เสี่ยงที่ถูกระบุไว้ชัดเจน
ห้องนอนรวมที่มีคนหกถึงแปดคนต่อห้อง มีการหายใจร่วมกันตลอดคืนในพื้นที่ปิด ซึ่งเป็นเงื่อนไขที่เอื้อต่อการแพร่ของโรคทางเดินหายใจอย่างมาก
เมื่อมีคนงานคนหนึ่งเป็นไข้หวัดใหญ่หรือวัณโรค การแพร่กระจายในห้องเดียวกันเกิดขึ้นได้เร็วมาก และเนื่องจากคนงานทำงานเป็นทีมเดียวกันในตอนกลางวันด้วย เส้นทางการแพร่จึงยิ่งสั้นลง
ห้องน้ำรวม 12 ห้องต่อคน 210 คน และลานซักผ้าที่ใช้ร่วมกัน คือจุดสัมผัสร่วมที่มีการใช้งานหนักที่สุดในแคมป์
ในสัญญาก่อสร้าง ความล่าช้าไม่ได้แปลว่าแค่เสร็จช้า แต่แปลว่าค่าปรับรายวันที่วิ่งขึ้นทุกวันจนกว่าจะส่งมอบ
ที่ซับซ้อนกว่านั้นคืองานก่อสร้างมีลำดับที่ต้องทำต่อกัน เมื่อทีมหนึ่งขาดคน ทีมถัดไปก็เริ่มงานไม่ได้ ทำให้ความล่าช้าลามไปทั้งแผน
คุณประเสริฐคำนวณว่าความล่าช้า 12 วันในครั้งนั้นมีมูลค่าสูงกว่าค่าใช้จ่ายในการวางระบบป้องกันทั้งปีหลายเท่า
คนงานก่อสร้างจำนวนมากมาจากต่างจังหวัดหรือประเทศเพื่อนบ้าน อยู่ห่างจากครอบครัวและมีเครือข่ายสนับสนุนจำกัดเมื่อเจ็บป่วย
หลายคนลังเลที่จะแจ้งอาการเพราะกลัวเสียรายได้รายวัน ซึ่งทำให้การตรวจพบล่าช้าและการแพร่กระจายเกิดขึ้นก่อนที่ใครจะรู้
สำหรับผู้รับเหมา นี่ไม่ใช่แค่เรื่องกฎหมายแรงงานหรือความปลอดภัย แต่คือความรับผิดชอบพื้นฐานต่อคนที่มาทำงานให้
หลังเหตุการณ์ ทีมของคุณประเสริฐทำทุกอย่างที่ผู้รับเหมาทั่วไปทำ แล้วพบว่ามันช่วยได้ แต่ยังมีช่องว่างที่ปิดไม่ลง
สิ่งที่คุณประเสริฐต้องการคือเครื่องมือหนึ่งชิ้นที่ทำได้สองงานพร้อมกัน คือควบคุมยุงตัวเต็มวัยในพื้นที่แคมป์ และฆ่าเชื้อในห้องนอนรวมกับห้องน้ำรวม โดยทำได้เองทุกสัปดาห์ไม่ต้องรอทีมภายนอก
เครื่องพ่นละอองฝอยแบบ ULV หรือ Ultra Low Volume ทำได้ทั้งสองอย่างพอดี เพราะละอองขนาดไมครอนที่ลอยอยู่ในอากาศคือสิ่งที่ทั้งยุงตัวเต็มวัยสัมผัสได้และเชื้อบนพื้นผิวได้รับพร้อมกัน ขึ้นอยู่กับน้ำยาที่เลือกใช้ในแต่ละภารกิจ
Airofog U260 คือเครื่องพ่นละอองฝอย ULV จากประเทศเยอรมนี ที่ให้ละอองขนาด 15-30 ไมครอน ซึ่งเป็นช่วงที่งานควบคุมยุงในพื้นที่จำกัดต้องการพอดี คือเล็กพอที่จะลอยอยู่ในอากาศได้นานพอให้ยุงบินผ่าน แต่ไม่เล็กจนพัดหายไปกับลมทันที
ข้อได้เปรียบสำคัญของ ULV เหนือเครื่องพ่นหมอกควันแบบเดิมในบริบทแคมป์คนงานคือ ULV ไม่สร้างควันทึบที่ทำให้ทัศนวิสัยเป็นศูนย์และไม่ใช้ความร้อน จึงใช้ในและรอบอาคารที่พักได้ปลอดภัยกว่า ใช้เวลารอน้อยกว่า และไม่ทำให้เพื่อนบ้านรอบไซต์เข้าใจผิดว่าเกิดเพลิงไหม้
แคมป์คนงานมีสองปัญหาพร้อมกัน คือยุงตัวเต็มวัยรอบอาคารและเชื้อทางเดินหายใจในห้องนอนรวม การมีเครื่องเดียวที่เปลี่ยนน้ำยาแล้วทำได้ทั้งสองงาน ทำให้ผู้รับเหมาไม่ต้องลงทุนสองก้อนและไม่ต้องอบรมคนสองชุด
เครื่องพ่นหมอกควันใช้ความร้อนและสร้างควันทึบ ซึ่งเป็นข้อจำกัดใหญ่ในแคมป์ที่มีคนอยู่และมีวัสดุติดไฟรอบด้าน ระบบ ULV ของ U260 เป็นการพ่นเย็นที่ไม่สร้างควันทึบ จึงใช้งานรอบอาคารที่พักได้ยืดหยุ่นกว่ามาก
ห้องนอนรวมคือพื้นที่ที่ไม่เคยได้รับการฆ่าเชื้อเลยในแคมป์ส่วนใหญ่ ด้วยความเร็วของ U260 ทีมสองคนสามารถไล่พ่นห้องนอนทั้ง 34 ห้องได้ในเวลาราวหนึ่งชั่วโมงครึ่ง ในช่วงที่คนงานออกไปทำงานตอนกลางวัน
ขนาดละอองคือปัจจัยชี้ขาดในงานควบคุมยุง ละอองที่ใหญ่เกินไปจะตกลงพื้นเร็วเกินกว่าที่ยุงจะสัมผัส ส่วนที่เล็กเกินไปจะลอยหายไปกับลม ช่วง 15-30 ไมครอนของ U260 อยู่ในเกณฑ์ที่งานควบคุมยุงในพื้นที่ต้องการ
การรอทีมพ่นจากเทศบาลหรือเอกชนหมายถึงการรอคิว ซึ่งในฤดูฝนที่ทุกคนต้องการพร้อมกัน คิวอาจยาวหลายสัปดาห์ การมีเครื่องเป็นของโครงการทำให้พ่นได้ทันทีเมื่อมีรายงานผู้ป่วยรายแรก ซึ่งเป็นจังหวะที่สำคัญที่สุด
แคมป์คนงานเป็นอาคารสองชั้นที่มีบันไดแคบ และพื้นที่ไซต์มีทางเดินไม่ราบเรียบ เครื่องที่หนักเกินไปจะทำให้คนงานที่รับผิดชอบทำได้ไม่ครบ น้ำหนักเพียง 3.4 กิโลกรัมแก้ปัญหานี้โดยตรง
ไซต์ก่อสร้างมีระยะทางเดินไกลระหว่างจุดต่าง ๆ และจุดเติมน้ำยามักอยู่ที่สำนักงานสนามเพียงจุดเดียว ถังทรงกลม 5 ลิตรช่วยลดจำนวนรอบเดินกลับได้อย่างมีนัยสำคัญ
งานพ่นยุงรอบอาคารและตามมุมไซต์ต้องการปริมาณละอองที่มากกว่า ส่วนงานฆ่าเชื้อในห้องนอนและห้องน้ำต้องการระดับที่เบากว่าและแห้งเร็ว การปรับได้ 6 ระดับทำให้ใช้เครื่องเดียวได้ทั้งสองงาน
เมื่อเจ้าหน้าที่สาธารณสุขเข้าตรวจไซต์ หรือเจ้าของโครงการขอรายงานมาตรการ Airofog U260 มีเอกสารรับรองจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กรมอนามัย คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล และมาตรฐานสากลอย่าง WHO, TUV Rheinland และ IPARC ให้แสดงได้ทันที
ต่างจากงานปรับปรุงอาคารที่ทิ้งไว้กับไซต์เดิม เครื่องพ่นเป็นทรัพย์สินที่ย้ายไปกับทีมได้ ผู้รับเหมาที่ทำโครงการต่อเนื่องจึงใช้เครื่องเดิมได้หลายโครงการ ทำให้ต้นทุนต่อโครงการต่ำลงเรื่อย ๆ
คุณประเสริฐบอกว่าตัวเลขที่เขาใช้เสนอผู้บริหารคือแถวสุดท้าย เพราะในธุรกิจรับเหมา ทุกอย่างแปลงเป็นวันได้ และวันแปลงเป็นเงินได้ทันที
ผู้รับเหมาที่คุมเรื่องนี้ได้จะทำให้มันเป็นส่วนหนึ่งของงานความปลอดภัยประจำสัปดาห์ ไม่ใช่งานที่ทำเมื่อมีคนป่วยแล้ว
ขั้นที่ 1: ทำเช็กลิสต์แหล่งน้ำขังให้เป็นงานประจำวัน
ใส่การสำรวจภาชนะที่กักน้ำเข้าไปในเช็กลิสต์ความปลอดภัยประจำวันที่ทำอยู่แล้ว โดยระบุจุดประจำ เช่น บ่อพัก ถังผสมปูน ยางเก่า และแบบหล่อ เพราะไซต์เปลี่ยนทุกวัน การสำรวจสัปดาห์ละครั้งจึงไม่พอ
ขั้นที่ 2: แยกภารกิจพ่นยุงกับภารกิจฆ่าเชื้อให้ชัดเจน
กำหนดรอบพ่นยุงรอบอาคารและมุมไซต์ในช่วงเย็นสัปดาห์ละสองครั้งในฤดูฝน และรอบฆ่าเชื้อในห้องนอนรวมกับห้องน้ำรวมสัปดาห์ละครั้งช่วงกลางวัน ใช้น้ำยาคนละชนิดตามภารกิจ
ขั้นที่ 3: พ่นห้องนอนรวมตอนคนงานออกไปทำงาน
ช่วงเวลาที่เหมาะที่สุดคือระหว่าง 9 โมงถึงบ่ายสาม เมื่อคนงานอยู่ในพื้นที่ก่อสร้าง ให้แจ้งล่วงหน้าและขอให้เก็บของส่วนตัวและที่นอนให้เรียบร้อยก่อน
ขั้นที่ 4: ซ่อมมุ้งลวดควบคู่ไปกับการพ่นเสมอ
การพ่นลดยุงที่มีอยู่ แต่ถ้ามุ้งลวดขาดยุงใหม่ก็เข้ามาได้เรื่อย ๆ ให้ตรวจและซ่อมมุ้งลวดทุกห้องเป็นรอบเดือน และบันทึกไว้คู่กับบันทึกการพ่น
ขั้นที่ 5: สื่อสารกับคนงานด้วยภาษาที่เขาเข้าใจ
แคมป์คนงานจำนวนมากมีแรงงานหลายสัญชาติ ให้ทำป้ายและประกาศเป็นภาษาที่คนงานใช้จริง อธิบายว่าจะพ่นเมื่อไหร่ ต้องเตรียมอะไร และทำไมต้องแจ้งเมื่อมีไข้ โดยยืนยันว่าการแจ้งจะไม่กระทบค่าจ้าง
ขั้นที่ 6: บันทึกให้พร้อมสำหรับเจ้าหน้าที่สาธารณสุข
จดวันที่ พื้นที่ น้ำยาและอัตราส่วน ผู้ปฏิบัติงาน และจำนวนผู้ป่วยที่รายงาน เก็บในแฟ้มเดียวกับเอกสารความปลอดภัยของโครงการ เพื่อยื่นได้ทันทีเมื่อมีการตรวจ
ขั้นที่ 7: ทบทวนร่วมกับ จป. ทุกเดือน
นำจำนวนวันขาดงานจากการเจ็บป่วยมาทบทวนในที่ประชุมความปลอดภัยประจำเดือนร่วมกับเจ้าหน้าที่ความปลอดภัย เพราะตัวเลขนี้เชื่อมโดยตรงกับความคืบหน้าของงาน
สำหรับงานแคมป์คนงาน สเปกที่สำคัญที่สุดคือขนาดละออง 15-30 ไมครอน ที่เหมาะกับการควบคุมยุงในพื้นที่จำกัด และน้ำหนัก 3.4 กิโลกรัม ที่ทำให้เดินได้ทั่วไซต์และขึ้นชั้นสองของแคมป์ได้
“ผมทำก่อสร้างมายี่สิบปี ผมมองเรื่องยุงเป็นเรื่องของเทศบาลมาตลอด พอเกิดเรื่องขึ้นในไซต์ผมเอง ผมถึงเข้าใจว่ามันเป็นเรื่องของผู้รับเหมาโดยตรง เพราะแหล่งเพาะพันธุ์มันอยู่ในไซต์ผมเอง”
“ที่ผมชอบคือมันไม่ใช่เครื่องพ่นควัน เราเคยจ้างเขามาพ่นควันแล้วต้องอพยพคนออกจากแคมป์ครึ่งวัน เพื่อนบ้านโทรมาถามว่าไฟไหม้หรือเปล่า แต่ตัวนี้มันพ่นละอองเย็น ไม่มีควันทึบ ทำเสร็จเร็วกว่ามาก”
“ตอนนี้เราพ่นรอบแคมป์สัปดาห์ละสองครั้งในหน้าฝน และพ่นห้องนอนรวมสัปดาห์ละครั้ง ฤดูฝนปีที่ผ่านมาเราไม่มีเคสไข้เลือดออกในไซต์เลยแม้แต่รายเดียว และเราย้ายเครื่องไปใช้ที่โครงการใหม่ต่อได้ด้วย”
— ผู้จัดการโครงการก่อสร้างอาคารสูง เขตปริมณฑล (ขอสงวนชื่อ)
แหล่งเพาะพันธุ์ยุงอยู่ในไซต์ของคุณ ดังนั้นการควบคุมมันก็เป็นงานของคุณเช่นกัน
ดูสินค้าและราคา Airofog U260 คลิกที่นี่
โทรปรึกษาฟรี 065-556-6294 | แอดไลน์ @whd268
ทีมงาน World Health Disinfection ยินดีให้คำแนะนำก่อนตัดสินใจ ไม่มีค่าใช้จ่าย พร้อมใบเสนอราคาและเอกสารสำหรับงานจัดซื้อจัดจ้าง
ต่างจากเครื่องพ่นหมอกควันอย่างไร
เครื่องพ่นหมอกควันใช้ความร้อนสร้างควันทึบ ซึ่งมีข้อจำกัดเรื่องทัศนวิสัย ความปลอดภัยจากไฟ และต้องอพยพคนออกนาน ส่วน Airofog U260 เป็นระบบพ่นเย็นแบบ ULV ที่ให้ละอองขนาด 15-30 ไมครอนโดยไม่ใช้ความร้อนและไม่สร้างควันทึบ จึงใช้ในและรอบอาคารที่พักได้ยืดหยุ่นและรอน้อยกว่า
พ่นในห้องนอนรวมขณะมีคนงานอยู่ได้ไหม
ไม่ควร ให้พ่นในช่วงที่คนงานออกไปทำงานตอนกลางวัน โดยแจ้งล่วงหน้าและขอให้เก็บของส่วนตัวให้เรียบร้อย โดยทั่วไปสามารถกลับเข้าห้องได้หลังพ่นเสร็จประมาณ 30 นาที ขึ้นอยู่กับน้ำยาและการระบายอากาศ
ห้องนอนรวม 34 ห้องใช้เวลาพ่นนานแค่ไหน
จากการใช้งานจริง ทีมสองคนใช้เวลาราวหนึ่งชั่วโมงครึ่งสำหรับห้องนอนรวมทั้งหมด รวมห้องน้ำรวมและลานซักผ้า ซึ่งทำได้ในช่วงกลางวันที่คนงานอยู่ในพื้นที่ก่อสร้าง
ใช้น้ำยาคนละชนิดสำหรับงานยุงกับงานฆ่าเชื้อใช่ไหม
ใช่ งานควบคุมยุงใช้ผลิตภัณฑ์กำจัดแมลงที่ขึ้นทะเบียนอย่างถูกต้อง ส่วนงานฆ่าเชื้อในห้องพักใช้น้ำยาฆ่าเชื้อ ควรล้างถังและระบบให้สะอาดเมื่อเปลี่ยนชนิดน้ำยา ทีมงานสามารถแนะนำขั้นตอนและผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสมได้
ผู้ปฏิบัติงานต้องมีคุณสมบัติพิเศษไหม
การใช้งานเครื่องเรียนรู้ได้ในครึ่งวัน แต่สำหรับงานควบคุมแมลง ควรให้ผู้ปฏิบัติงานได้รับการอบรมเรื่องการใช้ผลิตภัณฑ์กำจัดแมลงอย่างปลอดภัย และสวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคลครบถ้วนตามที่ฉลากผลิตภัณฑ์กำหนด
โครงการขนาดเล็กที่มีคนงานไม่กี่สิบคนคุ้มไหม
คุ้ม เพราะต้นทุนความล่าช้าในงานก่อสร้างคิดเป็นรายวันเสมอ ไม่ว่าโครงการจะใหญ่หรือเล็ก และเครื่องสามารถย้ายไปใช้ต่อที่โครงการถัดไปได้ ทำให้ต้นทุนต่อโครงการลดลงเรื่อย ๆ
อ่านต่อ / ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง
แหล่งอ้างอิงทางวิชาการ
คำค้นหาที่เกี่ยวข้อง: พ่นยุงแคมป์คนงาน, ฆ่าเชื้อที่พักคนงาน, เครื่องพ่นละอองฝอย ULV, Airofog U260, ไข้เลือดออกในไซต์ก่อสร้าง, เครื่องพ่นฆ่าเชื้อ, ควบคุมยุงในโครงการก่อสร้าง, ULV fogger ราคา
ดูรายละเอียดและราคา Airofog U260 เครื่องพ่นละอองฝอย ULV จากเยอรมนี คลิกที่นี่