เรื่องเล่าจากหน้างาน: กลับบ้านพักหลังน้ำลด

ครูสุภาวดีสอนอยู่ที่โรงเรียนประถมแห่งหนึ่งในอำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์ เธอพักอยู่ในบ้านพักครูหลังเล็กภายในรั้วโรงเรียนกับลูกชายวัยแปดขวบและแม่ที่อายุเจ็ดสิบกว่าปี บ้านพักครูแถวนี้มีทั้งบ้านเดี่ยวชั้นเดียวและอาคารแถว ปลูกเรียงกันอยู่ไม่ไกลจากริมแม่น้ำปิง ปลายเดือนกันยายนต่อต้นเดือนตุลาคม 2569 น้ำปิงเอ่อล้นจนท่วมพื้นที่ บ้านพักครูทั้งแถวจมน้ำสูงราวเอวอยู่เกือบสองสัปดาห์ ครูหลายครอบครัวต้องย้ายไปอาศัยกับญาติหรือพักที่ศูนย์พักพิงชั่วคราว

วันที่น้ำลด ครูสุภาวดีกลับมาเปิดประตูบ้าน กลิ่นอับชื้นผสมกลิ่นโคลนและกลิ่นท่อพุ่งออกมาจนลูกชายต้องเอามือปิดจมูก ผนังปูนมีคราบน้ำเป็นเส้นสูงเลยหน้าต่าง พื้นกระเบื้องมีโคลนเหนียวเกาะอยู่ ตู้เสื้อผ้าไม้อัดบวมจนปิดไม่สนิท ที่นอนที่ยกขึ้นไม่ทันชุ่มน้ำและมีจุดราดำ ผ้าม่านมีรอยด่างเขียว ส่วนแม่ของครูที่เป็นภูมิแพ้อยู่แล้วเริ่มไอและจามตั้งแต่ก้าวเข้าบ้าน

บ้านพักข้างเคียงก็ไม่ต่างกัน ทั้งบ้านพักของครูคนอื่น ๆ แฟลตเจ้าหน้าที่ของหน่วยงานใกล้เคียง และบ้านพักข้าราชการในตัวอำเภอ ทุกคนเจอปัญหาเดียวกัน แต่ต้องกลับมาทำงานและเปิดเรียนให้เร็วที่สุด ครูสุภาวดีคิดในใจว่า "เราจะล้างบ้านให้แม่กับลูกอยู่ได้อย่างปลอดภัยจริง ๆ ได้อย่างไร ในเวลาที่มีไม่มาก"

ปัญหาที่ครอบครัวในบ้านพักราชการต้องเจอหลังน้ำท่วม

สุขภาพของคนในบ้าน น้ำท่วมจากแม่น้ำ ทุ่งนา และท่อระบายน้ำพาเชื้อแบคทีเรีย เช่น อีโคไล และเชื้อก่อโรคเลปโตสไปโรซิสหรือโรคฉี่หนูเข้ามาในบ้าน เชื้อตกค้างอยู่ในโคลน บนพื้น ขาเตียง และในซอกตู้ ความชื้นที่ค้างอยู่ทำให้เชื้อราเติบโตบนผนัง ฝ้า ที่นอน ผ้าม่าน และเฟอร์นิเจอร์ไม้ สปอร์ราในอากาศเป็นตัวกระตุ้นอาการภูมิแพ้และหอบหืด โดยเฉพาะในเด็กเล็กและผู้สูงอายุ ซึ่งเป็นสมาชิกที่พบได้บ่อยในครอบครัวข้าราชการที่พักอาศัยร่วมกัน

บ้านไม่ใช่ของเรา แต่เราต้องอยู่ บ้านพักราชการเป็นทรัพย์สินของหน่วยงาน ผู้พักอาศัยจึงตัดสินใจรื้อหรือซ่อมใหญ่เองไม่ได้ ต้องรอการสำรวจและงบประมาณจากต้นสังกัด ระหว่างรอ ครอบครัวก็ยังต้องอยู่ในบ้านที่มีกลิ่นอับและเชื้อรา

เวลาที่มีจำกัด ครู พยาบาล เจ้าหน้าที่อำเภอ และข้าราชการอีกหลายตำแหน่ง ต้องกลับไปทำงานทันทีหลังน้ำลด เพราะชุมชนต้องการบริการจากพวกเขามากที่สุดในช่วงนี้ เวลาที่จะทำความสะอาดบ้านตัวเองจึงเหลือน้อยมาก

ค่าใช้จ่ายส่วนตัว ของใช้ส่วนตัว ที่นอน เสื้อผ้า และเครื่องใช้ไฟฟ้าที่เสียหาย ส่วนใหญ่ผู้พักต้องรับภาระเอง หากปล่อยให้ราลุกลาม ของที่ยังกู้คืนได้ก็จะเสียหายเพิ่ม

ภาพลักษณ์ของหน่วยงาน บ้านพักราชการที่ทรุดโทรมและมีเชื้อราหลังน้ำท่วม ส่งผลต่อขวัญกำลังใจของบุคลากร และอาจทำให้ข้าราชการที่ย้ายมาใหม่ไม่อยากเข้าพัก

ทำไมการทำความสะอาดแบบเดิมยังไม่พอ

ขัดด้วยน้ำยาฟอกขาว ช่วยฆ่าเชื้อบนพื้นกระเบื้องได้ระดับหนึ่ง แต่ไม่ซึมเข้าไปในที่นอน ผ้าม่าน ไม้อัด และฝ้า ซึ่งเป็นที่อยู่ของเชื้อรา อีกทั้งกลิ่นคลอรีนในบ้านหลังเล็กที่ปิดหน้าต่างยังทำให้ผู้สูงอายุและเด็กแสบจมูกและไอ

เปิดพัดลมทั้งวัน ช่วยให้พื้นผิวแห้งเร็วขึ้น แต่ก็พัดสปอร์ราให้ฟุ้งไปทั่วบ้าน ยิ่งทำให้คนที่เป็นภูมิแพ้มีอาการหนักขึ้น

จุดธูป ใช้น้ำหอม หรือถุงหอม กลบกลิ่นได้ชั่วคราว แต่ต้นตอของกลิ่นอับคือเชื้อราและแบคทีเรียที่ยังอยู่ กลิ่นจะกลับมาทุกครั้งที่อากาศชื้น

ทาสีทับรอยคราบ ถ้าผนังยังชื้นและยังมีเชื้อราอยู่ สีใหม่จะพองและลอก ราขึ้นเป็นจุดดำซ้ำภายในไม่กี่เดือน เสียทั้งเงินและเวลา

ทางออก: อบโอโซนร่วมกับพ่นฆ่าเชื้อ Chemgene HLD4H

World Health Disinfection ให้บริการอบโอโซนสำหรับบ้านพักอาศัยหลังน้ำท่วม ก๊าซโอโซนแทรกซึมเข้าไปในที่นอน ผ้าม่าน ตู้เสื้อผ้า และซอกมุมที่ผ้าเช็ดเข้าไม่ถึง ช่วยจัดการสปอร์ราและสลายโมเลกุลกลิ่นอับที่ต้นตอ ร่วมกับบริการพ่นฆ่าเชื้อด้วยน้ำยา Chemgene HLD4H ผ่านเครื่องพ่นแบบ ULV ที่ทำให้ละอองน้ำยาเข้าถึงใต้เตียง หลังตู้ ห้องน้ำ และพื้นผิวที่สมาชิกในบ้านสัมผัสทุกวัน

ขั้นตอนการทำงานสำหรับบ้านพักและแฟลต

1. สำรวจหน้างาน ทีมงานสำรวจบ้านพักหรือแฟลตทีละหลังร่วมกับผู้พักอาศัยหรือผู้ดูแลอาคารของหน่วยงาน บันทึกระดับน้ำ จุดที่มีเชื้อรา และของที่ควรทิ้ง
2. แนะนำการเก็บกวาดโคลน แนะนำให้ล้างโคลนออกจากพื้นและผนัง ทิ้งที่นอนและเบาะที่จมน้ำนาน และแยกเอกสารสำคัญที่เปียกออกมาผึ่ง
3. เตรียมบ้าน นำอาหาร ยา เครื่องสำอาง สัตว์เลี้ยง และต้นไม้ออกจากบ้าน คลุมหรือย้ายโทรทัศน์ คอมพิวเตอร์ เครื่องดนตรี ภาพถ่ายเก่า และอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่บอบบาง
4. พ่นฆ่าเชื้อ พ่นละอองน้ำยา Chemgene HLD4H ทั่วทุกห้อง ครอบคลุมพื้น ผนังส่วนล่าง ลูกบิดประตู ห้องน้ำ และห้องครัว
5. อบโอโซน ปิดบ้านและอบโอโซนในปริมาณที่ควบคุมตามขนาดบ้าน เปิดตู้เสื้อผ้าและลิ้นชักไว้เพื่อให้ก๊าซเข้าถึง ระหว่างอบต้องไม่มีคน สัตว์ หรือต้นไม้อยู่ในบ้าน
6. ระบายอากาศ เปิดประตูหน้าต่างและพัดลมระบายอากาศ รอให้โอโซนสลายตัวก่อนครอบครัวกลับเข้าบ้าน
7. ตรวจซ้ำ ตรวจกลิ่นและจุดเชื้อราร่วมกับผู้พักอาศัย หากผนังยังชื้นมาก จะแนะนำแผนอบซ้ำเมื่อผนังแห้งแล้ว

ข้อควรระวังเรื่องความปลอดภัย: โอโซนมีประสิทธิภาพสูงในการฆ่าเชื้อ ระหว่างอบต้องไม่มีคน สัตว์เลี้ยง หรือต้นไม้ในบ้าน และต้องระบายอากาศให้เพียงพอก่อนกลับเข้าพัก ทีมงานควบคุมปริมาณโอโซนให้เหมาะกับขนาดห้อง และแนะนำให้คลุมหรือนำอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ของที่ทำจากยาง ภาพวาด และของสะสมที่บอบบางออกก่อนเสมอ

ทำเป็นกลุ่มทั้งแถวหรือทั้งแฟลต คุ้มกว่าทำทีละหลัง

บ้านพักครูและบ้านพักข้าราชการมักตั้งอยู่ติดกันเป็นแถวหรือเป็นอาคารแฟลตหลายชั้น การพ่นฆ่าเชื้อและอบโอโซนพร้อมกันทั้งกลุ่มมีข้อดีหลายอย่าง

• ลดการปนเปื้อนข้ามหลัง ถ้าทำบางหลังแต่หลังข้างเคียงยังมีเชื้อราและกลิ่นอับ สปอร์ราก็ลอยกลับมาได้ทางช่องลมและทางเดินร่วม
• วางแผนเวลาได้ง่าย หน่วยงานนัดผู้พักทุกครอบครัวให้ย้ายของและออกจากบ้านในช่วงเวลาเดียวกัน ทีมงานทำต่อเนื่องหลายหลังในวันเดียว
• ครอบคลุมพื้นที่ส่วนกลาง บันได ทางเดิน ห้องเก็บของ และจุดทิ้งขยะของแฟลตได้รับการพ่นฆ่าเชื้อไปพร้อมกัน
• มีข้อมูลรายงานต้นสังกัด ผู้บริหารโรงเรียน หัวหน้าส่วนราชการ หรือผู้อำนวยการโรงพยาบาลมีข้อมูลขั้นตอนที่ทำไว้ใช้รายงานและวางแผนซ่อมแซมต่อ

สำหรับแฟลตเจ้าหน้าที่หลายชั้น หากน้ำท่วมเฉพาะชั้นล่าง ห้องชั้นบนก็อาจมีความชื้นและกลิ่นที่ลอยขึ้นมาตามช่องบันได ทีมงานจะประเมินว่าห้องใดควรทำเพิ่มเติม

10 เหตุผลที่บ้านพักราชการควรอบโอโซนและพ่นฆ่าเชื้อหลังน้ำท่วม

1. อบโอโซนลดกลิ่นอับในที่นอน ผ้าม่าน และตู้เสื้อผ้าที่ล้างไม่ได้
2. จัดการสปอร์ราในบ้าน ลดอาการภูมิแพ้ของเด็กและผู้สูงอายุ
3. พ่นฆ่าเชื้อทั่วบ้าน ลดความเสี่ยงจากเชื้อโรคในน้ำท่วม
4. ใช้น้ำยา Chemgene HLD4H ไม่มีกลิ่นฉุนตกค้าง เหมาะกับบ้านที่มีเด็กเล็ก
5. ข้าราชการกลับไปทำงานได้อย่างสบายใจ เพราะรู้ว่าครอบครัวอยู่ในบ้านที่ปลอดภัย
6. ทำพร้อมกันทั้งแถวหรือทั้งแฟลตได้ ประหยัดเวลาและลดการปนเปื้อนข้ามหลัง
7. ช่วยรักษาเฟอร์นิเจอร์และของใช้ที่ยังกู้คืนได้ ไม่ต้องทิ้งเพราะกลิ่นอับ
8. มีขั้นตอนชัดเจนให้หน่วยงานใช้ประกอบการรายงานและวางแผนซ่อมแซม
9. ทาสีและซ่อมแซมบ้านต่อได้อย่างมั่นใจหลังจัดการเชื้อราแล้ว
10. เสริมด้วยบริการกำจัดไรฝุ่นสำหรับที่นอนและโซฟาที่ยังเก็บไว้ใช้ต่อ

ก่อนและหลังการฟื้นฟูบ้านพัก

เสียงจากผู้พักอาศัย

"ห่วงแม่ที่สุดเพราะท่านเป็นภูมิแพ้ ทีมงานแนะนำว่าอะไรควรทิ้ง อะไรเก็บไว้ได้ แล้วอบโอโซนให้ทั้งบ้าน วันที่กลับเข้าบ้าน กลิ่นอับที่เคยแรงลดลงมาก แม่ไอน้อยลง ลูกก็ยอมนอนในห้องตัวเองแล้ว"
— ครูผู้พักอาศัยในบ้านพักครู อำเภอบรรพตพิสัย (ตัวอย่างสถานการณ์จากหน้างาน)

คำแนะนำสำหรับครอบครัวที่กลับเข้าบ้านพัก

• สวมรองเท้าบูต ถุงมือยาง และหน้ากากอนามัยระหว่างล้างโคลน ไม่ควรให้เด็กเล็กและผู้สูงอายุช่วยงานในช่วงแรก
• ให้ช่างไฟฟ้าตรวจปลั๊กและสายไฟก่อนเปิดไฟหรือใช้เครื่องใช้ไฟฟ้า
• ทิ้งอาหารแห้ง ยา และเครื่องสำอางที่บรรจุภัณฑ์โดนน้ำท่วม
• ซักเสื้อผ้าที่มีกลิ่นอับด้วยน้ำร้อนและตากแดดให้แห้งสนิท
• แจ้งงานอาคารสถานที่ของต้นสังกัดเรื่องความเสียหายของโครงสร้าง ประตู และระบบประปา
• หากมีไข้สูง ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อโดยเฉพาะที่น่อง หลังลุยน้ำท่วม ควรรีบพบแพทย์และแจ้งประวัติการสัมผัสน้ำท่วม

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ถาม: ผู้พักอาศัยจ้างเองได้ไหม หรือต้องให้หน่วยงานเป็นผู้ติดต่อ
ตอบ: ได้ทั้งสองแบบ ผู้พักอาศัยติดต่อเองสำหรับบ้านหลังเดียวได้ หรือหน่วยงานติดต่อเพื่อทำพร้อมกันหลายหลังก็ได้

ถาม: บ้านหลังเล็กอบโอโซนนานเท่าไร
ตอบ: ขึ้นกับขนาดบ้านและระดับกลิ่น โดยทั่วไปทำเสร็จได้ภายในวันเดียวรวมเวลาระบายอากาศ ทีมงานจะแจ้งแผนเวลาก่อนเริ่มงาน

ถาม: เสื้อผ้าในตู้ต้องนำออกไหม
ตอบ: เสื้อผ้าที่แห้งแล้วอยู่ในตู้ระหว่างอบได้ และช่วยลดกลิ่นอับไปด้วย ส่วนเสื้อผ้าที่ยังเปียกควรซักและตากให้แห้งก่อน

ถาม: ต้องออกจากบ้านนานแค่ไหน
ตอบ: ตลอดช่วงพ่นฆ่าเชื้อ อบโอโซน และระบายอากาศ ทีมงานจะแจ้งเวลาที่ปลอดภัยให้กลับเข้าบ้าน

ถาม: ทำแฟลตเจ้าหน้าที่ทั้งอาคารได้ไหม
ตอบ: ได้ ทีมงานวางแผนทำทีละชั้นหรือทีละห้อง พร้อมพื้นที่ส่วนกลาง ตามตารางที่หน่วยงานสะดวก

ถาม: ให้บริการพื้นที่ใดบ้าง
ตอบ: บรรพตพิสัย เมืองนครสวรรค์ ชุมแสง เก้าเลี้ยว ท่าตะโก และพื้นที่ใกล้เคียงในนครสวรรค์ รวมถึงจังหวัดอื่นที่ได้รับผลกระทบจากน้ำท่วม

ให้บ้านพักกลับมาเป็นบ้านที่พักได้จริง

ปรึกษาทีมงาน World Health Disinfection เพื่อวางแผนอบโอโซนและพ่นฆ่าเชื้อบ้านพักครู บ้านพักข้าราชการ และแฟลตเจ้าหน้าที่ในบรรพตพิสัย นครสวรรค์

จองบริการอบโอโซน คลิกที่นี่

ดูบริการพ่นฆ่าเชื้อ คลิกที่นี่

โทร 065-556-6294 · LINE @whd268 · worldhealthdisinfection@gmail.com

บทความและบริการที่เกี่ยวข้อง

• โอโซนฆ่าเชื้อในที่พักอาศัย
• บริการกำจัดไรฝุ่น
• สเปรย์ฆ่าเชื้อ Chemgene HLD4H 750 มล.
• อ่านบทความทั้งหมด

แหล่งข้อมูลอ้างอิง: WHO – Floods and health และ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข