กรณีตัวอย่าง: บ้านที่หนองโรง ปี 2569 กับหมาแมวที่ป่วยหลังน้ำลด

หมายเหตุ: เรื่องต่อไปนี้เป็นกรณีตัวอย่างที่เรียบเรียงจากสถานการณ์ที่พบได้บ่อยในบ้านที่เลี้ยงสัตว์ระหว่างน้ำท่วม ไม่ใช่คำบอกเล่าของบุคคลใดบุคคลหนึ่ง

ครอบครัวของน้องฝนอาศัยอยู่ในบ้านชั้นเดียวในตำบลหนองโรง เลี้ยงหมาพันธุ์ผสมสองตัว แมวหนึ่งตัว และไก่อีกไม่กี่ตัวหลังบ้าน ปลายเดือนกันยายนต่อเนื่องถึงต้นเดือนตุลาคม ปี 2569 น้ำท่วมหมู่บ้าน ทุกคนยกของขึ้นที่สูง หมาสองตัวต้องอยู่บนแคร่ไม้หน้าบ้าน แต่ก็ยังลงไปเดินลุยน้ำและกินน้ำที่ขังอยู่รอบบ้าน ส่วนแมวหลบขึ้นไปอยู่บนตู้ ทรายแมวเปียกจนใช้ไม่ได้ และหนูจากทุ่งนาก็หนีน้ำเข้ามาในบ้านมากขึ้นทุกคืน

หลังน้ำลดราวหนึ่งสัปดาห์ หมาตัวโตเริ่มซึม ไม่กินอาหาร อาเจียน ปัสสาวะน้อย และเหงือกดูเหลือง ส่วนลูกหมาอีกตัวท้องเสียเป็นน้ำ แมวมีรอยวงด่างขนร่วงที่หู น้องฝนวัยประถมซึ่งกอดหมาทุกวันเริ่มมีผื่นวงแดงคันที่แขน และคุณแม่ที่ล้างคอกไก่โดยไม่ใส่ถุงมือมีอาการท้องเสียและปวดท้อง ส่วนคุณพ่อโดนหมาที่ตกใจงับมือระหว่างอุ้มขึ้นรถ

สัตวแพทย์แนะนำให้รีบตรวจหมาตัวโตเรื่องโรคเลปโตสไปโรซิส และเตือนว่าเชื้อนี้ติดสู่คนได้ทางปัสสาวะของสัตว์ ส่วนแพทย์ที่โรงพยาบาลล้างแผลให้คุณพ่อ ประเมินความเสี่ยงโรคพิษสุนัขบ้าและการติดเชื้อจากแผลกัด ตรวจผื่นของน้องฝน และสอบถามคุณแม่เรื่องการสัมผัสมูลไก่ เรื่องของบ้านนี้แสดงให้เห็นว่า เมื่อสัตว์เลี้ยงป่วยหลังน้ำท่วม คนในบ้านก็อาจป่วยตามด้วยเชื้อหลายชนิดพร้อมกัน

น้ำท่วมหนองโรง หนองแค สระบุรี ปี 2569: ข้อเท็จจริงจากรายงานของกรมประชาสัมพันธ์

ตามรายงานของกรมประชาสัมพันธ์ (PRD) เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2569 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬาได้ลงพื้นที่ ตำบลหนองโรง อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี ซึ่งได้รับผลกระทบจากน้ำท่วม พื้นที่ประสบภัยที่ลงพื้นที่ครอบคลุมหลายตำบลและหลายหมู่บ้าน มีผู้ได้รับผลกระทบหลายร้อยครัวเรือน ตามรายงานของ PRD โดยมีการมอบเวชภัณฑ์ อาหาร และน้ำดื่ม และเจ้าหน้าที่เฝ้าระวังระดับน้ำอย่างต่อเนื่อง

ภาพรวมระดับประเทศ ตามข้อมูลของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) ณ วันที่ 7 ตุลาคม 2569 เวลา 06.00 น. ที่เผยแพร่ผ่านกรมประชาสัมพันธ์ มีพื้นที่ได้รับผลกระทบ 27 จังหวัดและกรุงเทพมหานคร 123 อำเภอ 984 ตำบล 1,154,875 ครัวเรือน ประชาชนได้รับผลกระทบกว่า 3.1 ล้านคน

ในพื้นที่ชนบทและกึ่งชนบทอย่างหนองแค บ้านจำนวนมากเลี้ยงหมา แมว ไก่ หรือสัตว์อื่นไว้รอบบ้าน เมื่อน้ำท่วม สัตว์เลี้ยง สัตว์จรจัด หนู และสัตว์เลี้ยงในฟาร์มต้องหนีน้ำมาอยู่ในพื้นที่แคบเดียวกัน มูลและปัสสาวะของสัตว์ผสมกับน้ำท่วมไหลเข้าบ้าน นี่คือสภาพที่ทำให้โรคจากสัตว์สู่คนแพร่ได้ง่ายขึ้น กรณีตัวอย่างในบทความนี้เป็นการเรียบเรียงจากสถานการณ์ทั่วไป ไม่ได้อ้างว่าเกิดกับบ้านหลังใดหลังหนึ่งในตำบลหนองโรง

ทำไมสัตว์เลี้ยงป่วยง่ายหลังน้ำท่วม และเชื้อติดสู่คนได้อย่างไร?

• สัตว์ลุยน้ำและกินน้ำขัง ที่ปนเปื้อนปัสสาวะหนู มูลสัตว์ และน้ำเสีย
• หนูหนีน้ำเข้าบ้าน และสัตว์เลี้ยงไล่จับหรือกัดหนู จึงสัมผัสเชื้อโดยตรง
• สัตว์เครียดและภูมิคุ้มกันลดลง จากเสียงดัง การย้ายที่อยู่ อาหารไม่พอ และอากาศเปียกชื้น
• สัตว์หลายตัวอยู่รวมกัน ทั้งสัตว์เลี้ยงของหลายบ้านและสัตว์จรจัด เชื้อจึงส่งต่อกันง่าย
• ขนและผิวเปียกนาน ทำให้เกิดเชื้อราและแบคทีเรียที่ผิวหนัง
• สัตว์ตกใจจึงกัดหรือข่วน เวลาถูกอุ้ม ถูกย้าย หรือเจอคนแปลกหน้า
• คนกับสัตว์ใกล้ชิดกันมากขึ้น นอนรวมกันบนชั้นสองหรือบนแคร่ ทำให้สัมผัสน้ำลาย ขน และมูลบ่อยขึ้น
• ทรายแมว คอก และกรงเปียก มูลสัตว์จึงเปื้อนพื้นบ้านและพื้นที่ที่เด็กเล่น

เชื้อจากสัตว์ติดสู่คนได้หลายทาง ได้แก่ การสัมผัสปัสสาวะหรือมูลสัตว์ การกินอาหารหรือน้ำที่ปนเปื้อน การถูกกัดหรือข่วน การสัมผัสผิวหนังหรือขนที่มีเชื้อ และการเดินเท้าเปล่าบนดินที่มีตัวอ่อนพยาธิ

สัตว์เลี้ยงป่วยหลังน้ำท่วม เชื้ออะไรติดสู่คนได้บ้าง?

ด้านล่างคือเชื้อที่พบได้บ่อยในสถานการณ์หลังน้ำท่วม แบ่งตามทางติดต่อ ข้อมูลนี้ใช้เพื่อความเข้าใจ การวินิจฉัยในคนต้องทำโดยแพทย์ และในสัตว์ต้องทำโดยสัตวแพทย์

กลุ่มที่ 1: เชื้อแบคทีเรียจากปัสสาวะและมูลสัตว์

1. เลปโตสไปรา (Leptospira spp.) ต้นเหตุโรคฉี่หนู

โรคฉี่หนูไม่ได้มาจากหนูเท่านั้น หมา วัว หมู และสัตว์อื่นก็ติดเชื้อและขับเชื้อออกทางปัสสาวะได้ หมาที่ติดเชื้ออาจซึม อาเจียน ไม่กินอาหาร ปัสสาวะน้อย เหงือกหรือตาเหลือง คนติดเชื้อได้จากการสัมผัสปัสสาวะสัตว์ ดินหรือน้ำที่ปนเปื้อนผ่านแผล รอยถลอก ผิวที่แช่น้ำนาน หรือเยื่อบุตาและปาก อาการในคนมักเริ่มหลังสัมผัสประมาณหนึ่งถึงสองสัปดาห์ เช่น ไข้สูงทันที ปวดศีรษะ ปวดน่องมาก ตาแดง เมื่อทำความสะอาดที่ปัสสาวะของหมาที่ป่วยต้องใส่ถุงมือและรองเท้าบูท ส่วนวัคซีนสำหรับหมาให้ปรึกษาสัตวแพทย์

2. ซัลโมเนลลา (Salmonella spp.)

สัตว์เลื้อยคลาน เช่น เต่าและกิ้งก่า ลูกเจี๊ยบ ไก่ และบางครั้งหมาแมว สามารถมีเชื้อซัลโมเนลลาในลำไส้โดยไม่แสดงอาการ แล้วขับออกมากับมูล เมื่อน้ำท่วมทำให้มูลกระจาย คนที่จับสัตว์ ทำความสะอาดคอก หรือจับพื้นที่เปื้อนแล้วไม่ล้างมือ อาจท้องเสีย ปวดท้อง และมีไข้ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และหญิงตั้งครรภ์ควรระวังเป็นพิเศษ ซัลโมเนลลาเป็นเชื้อที่ระบุในรายการของผลิตภัณฑ์ (ตามข้อมูลผลิตภัณฑ์)

3. แคมไพโลแบคเตอร์ (Campylobacter jejuni)

พบบ่อยในลูกหมาและลูกแมวที่ท้องเสีย และในสัตว์ปีก คนติดได้จากการสัมผัสมูลสัตว์แล้วเอามือเข้าปาก ทำให้ปวดท้อง ท้องเสีย บางรายถ่ายมีเลือด และมีไข้ หลังเก็บมูลสัตว์หรือทำความสะอาดที่นอนสัตว์ต้องล้างมือด้วยสบู่ทุกครั้ง

4. อีโคไล (Escherichia coli)

อีโคไลอยู่ในลำไส้ของสัตว์และคน บางสายพันธุ์ที่มากับมูลสัตว์ เช่น มูลวัว ทำให้ท้องเสียรุนแรงหรือถ่ายเป็นเลือดได้ เมื่อน้ำท่วมพามูลสัตว์จากคอกและทุ่งหญ้าเข้าบ้าน พื้นบ้าน บ่อน้ำ และผักสวนครัวอาจปนเปื้อน ต้องล้างผักให้สะอาดและใช้น้ำดื่มที่ปลอดภัย

กลุ่มที่ 2: เชื้อจากการถูกกัดหรือข่วน

5. ไวรัสโรคพิษสุนัขบ้า (Rabies virus)

ช่วงน้ำท่วม สัตว์จรจัดและสัตว์เลี้ยงที่ตกใจมีโอกาสกัดคนมากขึ้น โรคพิษสุนัขบ้าเป็นโรคร้ายแรงมาก ติดต่อผ่านน้ำลายของหมา แมว และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่ติดเชื้อทางแผลกัด ข่วน หรือการเลียบนแผล เมื่อถูกกัดหรือข่วน ให้ล้างแผลด้วยสบู่และน้ำสะอาดที่ไหลผ่านนานประมาณ 15 นาทีทันที แล้วไปพบแพทย์ในวันเดียวกัน แพทย์จะประเมินความเสี่ยงและพิจารณาการฉีดวัคซีนตามความเหมาะสม อย่าพยายามจับหรือฆ่าสัตว์เอง ให้สังเกตสัตว์และแจ้งเจ้าหน้าที่ปศุสัตว์ในพื้นที่ การพ่นฆ่าเชื้อในบ้านไม่เกี่ยวข้องกับการป้องกันโรคนี้ การป้องกันหลักคือการฉีดวัคซีนให้สัตว์เลี้ยงตามคำแนะนำของสัตวแพทย์และการไปพบแพทย์ทันทีเมื่อถูกกัด

6. พาสเจอเรลลา มัลโตซิดา (Pasteurella multocida)

แบคทีเรียที่พบบ่อยในปากหมาและแมว แผลกัดหรือข่วนที่ติดเชื้อนี้มักบวมแดง ร้อน และปวดเร็วภายในหนึ่งวัน แผลแมวกัดแม้ดูเล็กแต่ลึก จึงติดเชื้อง่าย ถ้าแผลบวมแดงลามหรือมีหนองต้องพบแพทย์

7. บาร์โทเนลลา เฮนเซเล (Bartonella henselae) โรคแมวข่วน

เชื้อนี้พบในแมวและหมัดแมว โดยเฉพาะลูกแมว คนที่ถูกแมวข่วนหรือกัดอาจมีตุ่มที่แผล แล้วต่อมน้ำเหลืองใกล้แผลโตและเจ็บในอีกหลายวันถึงหลายสัปดาห์ บางรายมีไข้ อ่อนเพลีย ผู้ที่ภูมิคุ้มกันต่ำควรระวังเป็นพิเศษ การกำจัดหมัดตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ช่วยลดความเสี่ยง

กลุ่มที่ 3: เชื้อราและไรที่ผิวหนัง

8. ไมโครสปอรัม แคนิส (Microsporum canis) เชื้อรากลากจากหมาแมว

เชื้อรานี้ทำให้แมวและหมามีรอยขนร่วงเป็นวง ผิวเป็นขุย โดยเฉพาะที่หู หน้า และขา คนที่กอดหรืออุ้มสัตว์ โดยเฉพาะเด็ก มักมีผื่นวงแดงขอบชัด ตรงกลางจางกว่าขอบ และคัน ที่แขน คอ หรือหน้า หลังน้ำท่วมที่ขนสัตว์เปียกนานและอากาศชื้น เชื้อราเติบโตได้ดี สปอร์ยังติดอยู่บนที่นอนสัตว์ โซฟา และพรมได้นาน การดูดฝุ่น ซักผ้าปู และทำความสะอาดพื้นผิวจึงช่วยลดการกลับมาเป็นซ้ำ

9. ไรขี้เรื้อนหมา (Sarcoptes scabiei var. canis)

ทำให้หมาคันมาก ขนร่วง ผิวหนาเป็นสะเก็ด เมื่อคนสัมผัสใกล้ชิดอาจมีตุ่มคันชั่วคราวตามแขนและลำตัว ซึ่งมักดีขึ้นเมื่อรักษาหมาให้หาย การรักษาสัตว์ต้องทำตามสัตวแพทย์ และคนที่มีผื่นคันควรพบแพทย์ การพ่นฆ่าเชื้อในบ้านไม่ได้ใช้แทนการรักษาไรในตัวสัตว์

กลุ่มที่ 4: ปรสิตจากมูลสัตว์และดิน

10. พยาธิตัวกลมหมาแมว (Toxocara canis, Toxocara cati)

ไข่พยาธิออกมากับมูลหมาและแมว แล้วอยู่ในดินได้นานหลายเดือน น้ำท่วมพาไข่พยาธิกระจายไปทั่วสนามและลานบ้าน เด็กที่เล่นดินแล้วเอามือเข้าปากเสี่ยงที่สุด ตัวอ่อนพยาธิอาจเคลื่อนไปตามอวัยวะ ทำให้มีไข้ ไอ ปวดท้อง หรือในบางรายมีปัญหาการมองเห็น ไข่พยาธิทนต่อน้ำยาฆ่าเชื้อทั่วไป การป้องกันหลักคือการเก็บมูลสัตว์ทุกวัน การถ่ายพยาธิสัตว์ตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ และการล้างมือหลังเล่นดิน การพ่นฆ่าเชื้อไม่ได้อ้างว่าทำลายไข่พยาธิ

11. พยาธิปากขอหมาแมว (Ancylostoma spp.) ต้นเหตุผื่นตัวอ่อนพยาธิชอนไช

ตัวอ่อนของพยาธิปากขอที่ออกมากับมูลสัตว์อยู่ในดินและทรายชื้น เมื่อคนเดินเท้าเปล่าหรือนั่งบนดินหลังน้ำลด ตัวอ่อนอาจไชเข้าผิวหนัง ทำให้เกิดผื่นเป็นเส้นคดเคี้ยว นูนแดง คันมาก มักพบที่เท้า ขา หรือก้น การใส่รองเท้าเสมอเมื่อออกไปนอกบ้านช่วงหลังน้ำลดเป็นวิธีป้องกันที่ได้ผลที่สุด

12. ไกอาร์เดีย (Giardia duodenalis)

ปรสิตเซลล์เดียวที่พบได้ทั้งในหมาแมวและคน ทำให้ท้องเสียเรื้อรัง ถ่ายเหลวกลิ่นเหม็น ท้องอืด ซีสต์ของไกอาร์เดียอยู่ในน้ำขังและดินชื้น และทนน้ำยาฆ่าเชื้อหลายชนิด การป้องกันหลักคือการดื่มน้ำต้มเดือดหรือน้ำขวด การล้างมือ และการเก็บมูลสัตว์ทันที การพ่นฆ่าเชื้อช่วยเรื่องความสะอาดพื้นผิวโดยรวม แต่ไม่ได้อ้างว่าฆ่าซีสต์

13. ท็อกโซพลาสมา (Toxoplasma gondii)

แมวเป็นโฮสต์หลักของปรสิตชนิดนี้ โอโอซีสต์ออกมากับมูลแมวและอยู่ในดินได้นาน คนส่วนใหญ่ที่ติดเชื้อไม่มีอาการ แต่หญิงตั้งครรภ์และผู้ที่ภูมิคุ้มกันต่ำต้องระวังเป็นพิเศษ เพราะเชื้ออาจส่งผลต่อทารกในครรภ์ หลังน้ำท่วมที่ทรายแมวเปียกและมูลแมวกระจาย หญิงตั้งครรภ์ไม่ควรเปลี่ยนทรายแมวหรือทำความสะอาดมูลแมวเอง ถ้าจำเป็นต้องใส่ถุงมือและล้างมือทันที และควรปรึกษาแพทย์ฝากครรภ์

กลุ่มที่ 5: เชื้อจากหมัด หนู และนก

14. ริกเก็ตเซีย ไทฟี (Rickettsia typhi) โรคไข้รากสาดใหญ่จากหมัดหนู

เมื่อหนูหนีน้ำเข้าบ้าน หมัดหนูก็ตามมาด้วย และอาจย้ายไปอยู่บนหมาแมวหรือกัดคน เชื้อนี้ทำให้มีไข้ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตัว บางรายมีผื่น การควบคุมหนูและหมัดในบ้านและบนตัวสัตว์ตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ช่วยลดความเสี่ยง

15. คริปโตค็อกคัส (Cryptococcus neoformans) และคลาไมโดฟิลา ซิตตาไซ (Chlamydia psittaci) จากมูลนก

ช่วงน้ำท่วม นกพิราบและนกอื่นมักมาเกาะใต้หลังคาหรือชายคา ส่วนบ้านที่เลี้ยงนกก็ต้องย้ายกรงเข้ามาในบ้าน มูลนกที่แห้งแล้วฟุ้งเป็นฝุ่นอาจมีเชื้อราคริปโตค็อกคัส ซึ่งเป็นอันตรายต่อผู้ที่ภูมิคุ้มกันต่ำ และนกที่ป่วยอาจแพร่เชื้อคลาไมโดฟิลา ซิตตาไซที่ทำให้มีไข้และปอดอักเสบในคน วิธีที่ถูกต้องคือพรมน้ำให้มูลนกเปียกก่อนเก็บ ห้ามกวาดแห้ง สวมหน้ากาก N95 และถุงมือ ถ้ามีมูลนกสะสมมากควรใช้บริการทำความสะอาดแบบมืออาชีพ

โรคที่ทำให้สัตว์เลี้ยงป่วยหนัก แม้ไม่ติดคน

หลังน้ำท่วม หมาอาจป่วยด้วยไวรัสพาร์โวที่ทำให้อาเจียนและถ่ายเป็นเลือด หรือไข้หัดสุนัข ซึ่งไม่ติดสู่คน แต่ติดต่อระหว่างสัตว์ได้ง่าย ไวรัสพาร์โวทนต่อสภาพแวดล้อมได้นานมาก บ้านที่มีลูกหมาป่วยต้องปรึกษาสัตวแพทย์เรื่องการทำความสะอาดพื้นที่และการแยกสัตว์ ส่วนวัคซีนให้ฉีดตามโปรแกรมของสัตวแพทย์

อาการแบบไหนต้องไปหาหมอทันที? สัญญาณอันตรายในคนที่สัมผัสสัตว์ป่วยหลังน้ำท่วม

ควรพบแพทย์ทันทีหรือโทร 1669 เมื่อมีอาการต่อไปนี้

• ถูกหมา แมว หรือสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมกัด ข่วน หรือเลียบนแผล ให้ล้างแผลด้วยสบู่และน้ำไหลนานประมาณ 15 นาที แล้วไปพบแพทย์ในวันเดียวกัน
• มีไข้สูงหลังลุยน้ำหรือทำความสะอาดปัสสาวะสัตว์ ร่วมกับปวดน่องมาก ตาแดง ปัสสาวะน้อย หรือตัวเหลือง ให้บอกแพทย์ว่าสัมผัสน้ำท่วมและสัตว์ป่วย
• แผลกัดหรือข่วนบวมแดง ร้อน ปวดมาก ลามเร็ว หรือมีหนอง
• ต่อมน้ำเหลืองโตและเจ็บหลังถูกแมวข่วน ร่วมกับไข้
• ท้องเสียเป็นเลือด ปวดท้องรุนแรง หรือมีสัญญาณขาดน้ำ
• เด็กที่เล่นดินมีไข้ ไอเรื้อรัง ปวดท้อง หรือมีปัญหาการมองเห็น
• ผื่นเป็นเส้นคดเคี้ยวคันมากที่เท้าหรือขา
• มีไข้ ไอ หายใจลำบาก หลังทำความสะอาดมูลนกหรือดูแลนกที่ป่วย
• หญิงตั้งครรภ์ที่สัมผัสมูลแมว หรือผู้ที่ภูมิคุ้มกันต่ำที่มีไข้หลังสัมผัสสัตว์ป่วย

บทความนี้ไม่ระบุชื่อยาหรือขนาดยาใด ๆ การรักษาเป็นหน้าที่ของแพทย์ และการรักษาสัตว์เป็นหน้าที่ของสัตวแพทย์

สัญญาณที่ต้องพาสัตว์เลี้ยงไปหาสัตวแพทย์

ซึมมาก ไม่กินอาหารเกินหนึ่งวัน อาเจียนหรือท้องเสียเป็นเลือด ปัสสาวะน้อย เหงือกหรือตาเหลือง หายใจลำบาก มีแผลบวมแดงหรือมีหนอง ขนร่วงเป็นวง หรือพฤติกรรมเปลี่ยนไปเป็นก้าวร้าวผิดปกติ ระหว่างดูแลสัตว์ป่วยให้สวมถุงมือและล้างมือทุกครั้ง

ป้องกันอย่างไรไม่ให้เชื้อจากสัตว์เลี้ยงติดสู่คนหลังน้ำท่วม? 12 วิธี

1. ล้างมือด้วยสบู่ หลังจับสัตว์ ให้อาหาร เก็บมูล และก่อนกินอาหาร โดยเฉพาะเด็ก
2. สวมถุงมือและรองเท้าบูท เมื่อทำความสะอาดคอก กรง ทรายแมว และพื้นที่เปื้อนปัสสาวะสัตว์
3. ไม่ให้สัตว์กินน้ำขังหรือน้ำท่วม ให้น้ำสะอาดในภาชนะที่ล้างแล้ว
4. เก็บมูลสัตว์ทุกวัน ใส่ถุงปิดสนิทและทิ้งให้ถูกที่
5. เปลี่ยนทรายแมวที่เปียก และล้างกระบะทราย หญิงตั้งครรภ์ไม่ควรทำเอง
6. ใส่รองเท้าเสมอ เมื่อเดินบนดินหรือลานบ้านหลังน้ำลด
7. ไม่ให้เด็กเล่นดินโคลน บริเวณที่สัตว์ขับถ่ายหรือที่น้ำท่วมขัง
8. อย่าให้สัตว์เลียหน้าหรือแผล และปิดแผลของคนในบ้านให้มิดชิด
9. อุ้มหรือย้ายสัตว์ที่ตกใจอย่างระมัดระวัง ใช้ผ้าห่มหรือกรง ลดโอกาสถูกกัด
10. ควบคุมหนูและหมัด เก็บอาหารสัตว์ในภาชนะปิด กำจัดขยะ และปรึกษาสัตวแพทย์เรื่องหมัด
11. พาสัตว์ไปตรวจ ฉีดวัคซีน และถ่ายพยาธิ ตามคำแนะนำของสัตวแพทย์
12. ซักที่นอนสัตว์ ด้วยน้ำร้อนตามที่ผ้าทนได้ และตากแดดให้แห้งสนิท ถ้าขึ้นราหรือเปียกน้ำท่วมนานควรทิ้ง

จุดเสี่ยงในบ้านที่มีสัตว์เลี้ยงหลังน้ำลด

• ที่นอนสัตว์ กรง และคอก: สะสมขน ปัสสาวะ มูล และสปอร์เชื้อรา
• ชามอาหารและชามน้ำ: ที่วางบนพื้นซึ่งน้ำท่วมถึง
• กระบะทรายแมว: ทรายเปียกเป็นแหล่งเพาะเชื้อ
• โซฟา พรม และเตียงคน: ที่สัตว์ขึ้นไปนอนช่วงน้ำท่วม
• พื้นทางเข้าบ้านและลานบ้าน: ที่สัตว์เดินพาโคลนเข้ามา
• ใต้ตู้และมุมห้อง: ที่หนูหลบซ่อนและทิ้งปัสสาวะไว้
• ชายคาและใต้หลังคา: ที่มูลนกสะสม

ทำไมล้างบ้านเองอย่างเดียวอาจยังไม่พอ เมื่อบ้านมีสัตว์เลี้ยง

บ้านที่มีสัตว์เลี้ยงมักมีคราบปัสสาวะและมูลกระจายมากกว่าบ้านทั่วไปหลังน้ำท่วม ทั้งของสัตว์ในบ้านและของหนูที่หนีน้ำเข้ามา การล้างด้วยน้ำเปล่าช่วยขจัดโคลนได้ แต่ยังไม่ใช่การฆ่าเชื้อ จุดที่สัตว์ชอบนอนหรือหลบอย่างใต้โซฟาและหลังตู้มักถูกข้าม การผสมน้ำยาเองเสี่ยงผิดสัดส่วน และกลิ่นฉุนของน้ำยาบางชนิดอาจระคายเคืองจมูกของสัตว์ ส่วนน้ำหอมปรับอากาศเพียงกลบกลิ่นปัสสาวะสัตว์โดยไม่ลดเชื้อ

คำแนะนำจาก WHO และ CDC: ทำความสะอาดก่อน แล้วจึงฆ่าเชื้อ

WHO และ CDC แนะนำให้ขนโคลนและวัสดุที่เสียหายออก ล้างพื้นผิวด้วยน้ำและสารทำความสะอาด แล้วจึงฆ่าเชื้อพื้นผิวที่สัมผัสน้ำท่วม และทำให้บ้านแห้งโดยเร็ว โดยทั่วไปภายใน 24 ถึง 48 ชั่วโมงเพื่อลดเชื้อรา CDC ยังให้คำแนะนำเรื่องการดูแลสัตว์เลี้ยงในภาวะภัยพิบัติ เช่น การเตรียมอาหาร น้ำ และบันทึกวัคซีนของสัตว์ไว้ล่วงหน้า กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ก็เตือนให้เฝ้าระวังโรคฉี่หนูและโรคพิษสุนัขบ้าในช่วงน้ำท่วม

บริการพ่นฆ่าเชื้อ WHD หลังน้ำท่วมหนองแค สระบุรี ปี 2569 ด้วย CHEMGENE HLD4H

World Health Disinfection (WHD) ให้บริการพ่นฆ่าเชื้อสำหรับบ้านพักอาศัยและอาคาร ตามข้อมูลบริการ ช่างที่ผ่านการฝึกอบรมจะพ่นและ/หรือพ่นละอองฝอยแบบ ULV (Ultra Low Volume) ด้วยน้ำยา CHEMGENE HLD4H น้ำยาฆ่าเชื้อเกรดการแพทย์จากสหราชอาณาจักร มีส่วนประกอบของ Benzalkonium Chloride และ Didecyldimethylammonium Chloride ตามข้อมูลบริการและผลิตภัณฑ์ น้ำยาฆ่าเชื้อได้หลากหลายสายพันธุ์ ครอบคลุมไวรัส แบคทีเรีย และเชื้อรา โดยมีรายชื่อที่ระบุไว้ เช่น ซัลโมเนลลา ไข้หวัดนก H5N1 ไข้หวัดใหญ่ H1N1 โนโรไวรัส และ COVID-19 พร้อมระบุประสิทธิภาพ 99.99% (ตามข้อมูลบริการ) หน้าบริการระบุการรับรองจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ มหาวิทยาลัยมหิดล NHS England และมาตรฐาน EN 14476:2013+A2:2019

ความโปร่งใสเรื่องเชื้อในบทความนี้: เลปโตสไปรา แคมไพโลแบคเตอร์ อีโคไล พาสเจอเรลลา บาร์โทเนลลา ริกเก็ตเซีย คลาไมโดฟิลา ไมโครสปอรัม และคริปโตค็อกคัส ไม่ได้ถูกระบุชื่อเฉพาะในหน้าเว็บไซต์ แต่จัดอยู่ในกลุ่มแบคทีเรียและเชื้อราที่ผลิตภัณฑ์ระบุว่าครอบคลุม หากต้องการผลทดสอบของเชื้อใดโดยเฉพาะ สอบถาม WHD ได้ ส่วนไข่และตัวอ่อนพยาธิ ซีสต์ไกอาร์เดีย โอโอซีสต์ท็อกโซพลาสมา ไรขี้เรื้อน และไวรัสพาร์โว เราไม่ได้อ้างว่าการพ่นกำจัดได้ และโรคพิษสุนัขบ้าป้องกันด้วยวัคซีนสัตว์และการไปพบแพทย์เมื่อถูกกัดเท่านั้น

ความปลอดภัยสำหรับสัตว์เลี้ยง: ต้องไม่พ่นใส่ตัวสัตว์ ระหว่างพ่น คนและสัตว์เลี้ยงทุกตัวต้องอยู่นอกโซน นกเป็นสัตว์ที่ไวต่อสารในอากาศมาก ควรย้ายกรงนกออกจากบ้านก่อนเริ่มงาน ตู้ปลาควรย้ายออกหรือปิดคลุมและปิดปั๊มลมตามคำแนะนำของช่าง เก็บชามอาหาร ชามน้ำ อาหารสัตว์ ของเล่น และที่นอนสัตว์ออกก่อน หลังกลับเข้าพื้นที่ตามเวลาที่ช่างแจ้ง ให้เปิดระบายอากาศ และล้างชามสัตว์ด้วยน้ำสะอาดก่อนใช้ เราไม่อ้างว่าไม่มีสารตกค้าง หากสัตว์มีโรคประจำตัวหรือกำลังป่วย ควรปรึกษาสัตวแพทย์ก่อนพาสัตว์กลับเข้าพื้นที่

WHD ตั้งอยู่ที่เขตบางแค กรุงเทพฯ 10160 ลูกค้าในสระบุรีและต่างจังหวัดติดต่อได้ที่ 065-556-6294 หรือ LINE @whd268 เพื่อประเมินพื้นที่และนัดหมายตามคิวงาน ไม่มีสาขาในพื้นที่และไม่รับประกันการเข้าพื้นที่ภายในวันเดียว ลูกค้าของบริการมีทั้งโรงพยาบาล โรงเรียน ห้างสรรพสินค้า สนามบิน สำนักงาน สายการบิน ธนาคาร และอาคารที่พักอาศัย โปรโมชันตามหน้าบริการคือแถมขวดสเปรย์ CHEMGENE และทิชชูเปียก WELLGIENIC และออกใบกำกับภาษีได้

ขั้นตอนการทำงาน

1. สำรวจ: สอบถามระดับน้ำ จำนวนและชนิดสัตว์เลี้ยง ตำแหน่งกรง คอก และกระบะทราย
2. ขนโคลนและล้างก่อน: เก็บมูลสัตว์ ขนโคลน ล้างพื้นผิว และเช็ดให้แห้ง ก่อนเริ่มพ่นเสมอ
3. เตรียมพื้นที่: ย้ายสัตว์ทุกตัวออก โดยเฉพาะนกและปลา เก็บอาหารและของใช้สัตว์
4. พ่นและพ่นละอองฝอย ULV: ครอบคลุมพื้น ผนังส่วนล่าง ใต้เฟอร์นิเจอร์ บริเวณที่สัตว์นอน และห้องน้ำ
5. รอและกลับเข้าพื้นที่: ตามข้อมูลบริการ โดยทั่วไปรอประมาณ 30 นาทีแล้วจึงใช้พื้นที่ได้ตามปกติ ทำตามเวลาที่ช่างแจ้ง และเปิดระบายอากาศก่อนพาสัตว์กลับ

10 เหตุผลที่ควรพ่นฆ่าเชื้อหลังน้ำท่วม เมื่อบ้านมีสัตว์เลี้ยง

1. ลดเชื้อแบคทีเรียบนพื้นผิวที่เปื้อนปัสสาวะและมูลสัตว์หลังล้างแล้ว
2. ดูแลจุดที่สัตว์นอนและหลบซ่อน ซึ่งมักถูกข้ามตอนล้างเอง
3. ลดความกังวลเรื่องเชื้อจากหนูที่หนีน้ำเข้าบ้าน
4. เด็กที่เล่นกับสัตว์และคลานบนพื้นได้พื้นที่ที่สะอาดขึ้น
5. ใช้น้ำยาเกรดการแพทย์ที่ระบุว่าฆ่าเชื้อได้หลากหลายสายพันธุ์
6. ละอองฝอย ULV เข้าถึงใต้โซฟาและหลังตู้
7. ช่างวางแผนการย้ายสัตว์และลำดับโซนร่วมกับเจ้าของ
8. เป็นขั้นตอนต่อจากการล้างบ้าน ตามแนวทาง WHO และ CDC
9. บริการเดียวกับที่โรงพยาบาลและโรงเรียนใช้ ตามข้อมูลบริการ
10. ปรึกษาทางโทรศัพท์และ LINE ได้ก่อนนัดหมาย

ก่อนและหลังพ่นฆ่าเชื้อ: บ้านที่มีสัตว์เลี้ยงหลังน้ำลด

เช็กลิสต์บ้านที่มีสัตว์เลี้ยงหลังน้ำลด หนองแค สระบุรี ปี 2569

• ☐ พาสัตว์ที่ซึม ไม่กินอาหาร หรือตาเหลืองไปหาสัตวแพทย์
• ☐ คนที่ถูกกัดหรือข่วน ล้างแผล 15 นาทีแล้วไปพบแพทย์ในวันเดียวกัน
• ☐ คนที่มีไข้หลังลุยน้ำ บอกแพทย์ว่าสัมผัสน้ำท่วมและสัตว์ป่วย
• ☐ เก็บมูลสัตว์และปัสสาวะหนูโดยสวมถุงมือและรองเท้าบูท
• ☐ เปลี่ยนทรายแมว ซักหรือทิ้งที่นอนสัตว์ที่เปียกน้ำท่วม
• ☐ ขนโคลน ล้างบ้าน และทำให้แห้งภายในหนึ่งถึงสองวัน
• ☐ ย้ายสัตว์ทุกตัว รวมถึงนกและปลา ออกจากโซนระหว่างพ่น
• ☐ ล้างชามสัตว์ด้วยน้ำสะอาดหลังกลับเข้าบ้าน
• ☐ นัดฉีดวัคซีนและถ่ายพยาธิสัตว์ตามคำแนะนำของสัตวแพทย์

คำถามที่พบบ่อย: สัตว์เลี้ยงป่วยหลังน้ำท่วม เชื้อติดสู่คน และการพ่นฆ่าเชื้อ

หมาป่วยหลังน้ำท่วม ติดคนได้ไหม

บางโรคติดได้ เช่น โรคฉี่หนูจากปัสสาวะหมา เชื้อราผิวหนัง และเชื้อในมูลอย่างแคมไพโลแบคเตอร์ ควรพาหมาไปหาสัตวแพทย์ สวมถุงมือเมื่อดูแล และล้างมือทุกครั้ง

หมาเป็นโรคฉี่หนูได้ไหม

ได้ หมาที่ลุยน้ำหรือกินน้ำขังเสี่ยงติดเชื้อเลปโตสไปรา อาการคือซึม อาเจียน ไม่กินอาหาร ปัสสาวะน้อย เหงือกเหลือง และเชื้อในปัสสาวะติดสู่คนได้

โดนหมากัดช่วงน้ำท่วม ต้องทำอย่างไร

ล้างแผลด้วยสบู่และน้ำไหลนานประมาณ 15 นาทีทันที แล้วไปพบแพทย์ในวันเดียวกันเพื่อประเมินความเสี่ยงโรคพิษสุนัขบ้าและการติดเชื้อจากแผล

แมวข่วนแล้วต่อมน้ำเหลืองโต เป็นอะไร

อาจเป็นโรคแมวข่วนจากเชื้อบาร์โทเนลลา โดยเฉพาะถ้ามีไข้หรืออ่อนเพลียร่วมด้วย ควรพบแพทย์

ลูกมีผื่นวงแดงคันหลังกอดแมว เกิดจากอะไร

อาจเป็นเชื้อรากลากจากหมาแมว เช่น ไมโครสปอรัม แคนิส ควรพาลูกไปพบแพทย์ และพาสัตว์ไปพบสัตวแพทย์พร้อมกัน

แมวท้องเสียหลังน้ำลด ติดคนได้ไหม

เชื้อบางชนิดในมูลแมว เช่น แคมไพโลแบคเตอร์ ซัลโมเนลลา และไกอาร์เดีย ติดสู่คนได้ ควรเก็บมูลด้วยถุงมือและล้างมือ หญิงตั้งครรภ์ไม่ควรเปลี่ยนทรายแมวเอง

ผื่นเป็นเส้นคดเคี้ยวที่เท้าหลังเดินเท้าเปล่า คืออะไร

อาจเป็นผื่นจากตัวอ่อนพยาธิปากขอของหมาแมวที่ไชเข้าผิวหนัง ควรพบแพทย์ และใส่รองเท้าทุกครั้งเมื่อเดินบนดินหลังน้ำลด

พ่นฆ่าเชื้อในบ้านที่มีหมาแมวปลอดภัยไหม

ทำได้เมื่อสัตว์ทุกตัวอยู่นอกโซนระหว่างพ่น ไม่พ่นใส่ตัวสัตว์ เก็บชามและอาหารออก และพาสัตว์กลับตามเวลาที่ช่างแจ้ง นกและปลาต้องย้ายออกก่อนเป็นพิเศษ

พ่นฆ่าเชื้อแล้วช่วยรักษาสัตว์เลี้ยงที่ป่วยได้ไหม

ไม่ได้ การพ่นลดเชื้อบนพื้นผิวในบ้าน ไม่ใช่การรักษาสัตว์ สัตว์ที่ป่วยต้องพบสัตวแพทย์

บริการพ่นฆ่าเชื้อใกล้ฉัน รับงานหนองแค สระบุรี ปี 2569 ไหม

WHD อยู่ที่เขตบางแค กรุงเทพฯ รับงานต่างจังหวัดตามคิวงาน ติดต่อ 065-556-6294 หรือ LINE @whd268 เพื่อประเมินพื้นที่

บ้านที่มีสัตว์เลี้ยงหลังน้ำท่วมหนองแค ปี 2569? ให้ WHD ช่วยปิดงานด้วยการพ่นฆ่าเชื้อ

หลังพาสัตว์ไปหาสัตวแพทย์ ขนโคลน และล้างบ้านแล้ว ทีมช่างของเราช่วยพ่นฆ่าเชื้อพื้นผิวในบ้าน มุมที่สัตว์นอน และจุดที่หนูหลบ เพื่อให้ทั้งคนและสัตว์กลับมาอยู่ร่วมกันในบ้านที่สะอาดขึ้น

ปรึกษาบริการพ่นฆ่าเชื้อหลังน้ำท่วม

โทร 065-556-6294 | LINE @whd268

บทความและบริการที่เกี่ยวข้อง

• บริการพ่นฆ่าเชื้อ World Health Disinfection
• น้ำยาฆ่าเชื้อ CHEMGENE HLD4H
• บริการอบโอโซนบ้านและอาคาร สำหรับกลิ่นอับหลังน้ำท่วม

แหล่งอ้างอิง

• กรมประชาสัมพันธ์ รายงานการลงพื้นที่ ต.หนองโรง อ.หนองแค จ.สระบุรี (1 ต.ค. 2569): https://www.prd.go.th/th/content/category/detail/id/33/iid/547108
• กรมประชาสัมพันธ์ ข้อมูล ปภ. ณ 7 ต.ค. 2569: https://www.prd.go.th/th/content/category/detail/id/33/iid/548715
• World Health Organization, Fact sheets: https://www.who.int/news-room/fact-sheets
• CDC, Floods: https://www.cdc.gov/floods/
• กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข: https://ddc.moph.go.th/